مزیتی فراتر از سبک زندگی
ژنهای والدین میتوانند مسیر پیری فرزندان را تغییر دهند. پژوهشگران در مطالعهای گسترده دریافتند افرادی که والدینی صدساله دارند، تمایل بیشتری به زندگی طولانیتر دارند و ریسک ابتلا به فشار خون بالا و بیماریهای قلبی در آنها به شکل قابلتوجهی کاهش مییابد. این یافتهها نشان میدهد فرزندان افراد صدساله، برخی از مزایای بیولوژیکی والدین خود را در مسیر پیری سالم به ارث میبرند.
این مطالعه با هدف درک عوامل بیولوژیکی طراحی شده بود که از بدن در برابر بیماریهای مرتبط با سن محافظت میکنند. محققان معتقدند بررسی خانوادههایی با طول عمر استثنایی، دریچهای منحصربهفرد برای شناخت زیستشناسی پیری سالم میگشاید.
آمارها چه میگویند؟
برای رسیدن به این نتایج، محققان دادههای بیش از ۲۳۰۰ فرزندِ افراد صدساله (کسانی که ۱۰۰ سال یا بیشتر زندگی کردهاند) را با ۲۷۰۰ نفر که والدینشان حداکثر تا ۸۵ سالگی زنده مانده بودند، مقایسه کردند. این افراد در سه مطالعه طولانیمدت در شهر نیویورک آمریکا و همچنین انگلستان شرکت کرده بودند.
نتایج این مقایسه در هر بازه سنی، مزایای چشمگیری را برای فرزندان صدسالهها نشان داد:
- کاهش ۴۲ درصدیخطر مرگ در هر سن مشخص.
- کاهش ۳۳ درصدیاحتمال ابتلا به بیماریهای قلبی.
- کاهش ۳۲ درصدیخطر فشار خون بالا.
به طور متوسط، این افراد حدود سه سال دیرتر از گروه مقابل فوت کردند و ابتلا به فشار خون بالا در آنها حدود پنج سال دیرتر رخ داد.
مرزهای ژنتیک و بیماریها
اما این ارثیه ژنتیکی همهجانبه نیست. پژوهشگران متوجه شدند داشتن والدینی که به سن ۱۰۰ سالگی رسیدهاند، لزوماً محافظتی مداوم در برابر بیماریهایی مانند سرطان یا سکته مغزی ایجاد نمیکند. این یعنی ژنتیک تنها بخشی از پازل سلامتی است.
تطابق یافتهها در مطالعات مختلف، فرضیه ارثی بودن طول عمر استثنایی را تقویت میکند، اما به معنای بیاهمیتی سبک زندگی نیست. رفتارهای سالم برای همه انسانها ضروری است؛ هرچند برخی افراد به دلیل پیشینه خانوادگی، از مزایای بیولوژیکی بهرهمندند که به آنها کمک میکند حتی در مواجهه با عوامل محیطی و رفتاری مخرب، مقاومتر باشند.