بسیاری از داروهای کاهش وزن موجود در بازار عمدتاً از طریق سرکوب اشتها و کاهش میزان کالری دریافتی عمل میکنند، اما یک رویکرد جدید در حوزه زیستشناسی متابولیک، تمرکز را از «کاهش دریافت» به «افزایش مصرف» کالری تغییر داده است. طبق یافتههای منتشر شده در مجله Science Advances، یک ترکیب شیمیایی جدید توانسته است در مدلهای آزمایشگاهی، کاهش وزن را بدون تغییر در رفتار تغذیهای ایجاد کند.
ترکیب TOFA و مکانیسم اثرگذاری بر چربیها
این ترکیب آزمایشی که «۵-تترادسیلوکسی-۲-فوروئیک اسید» یا به اختصار TOFA نام دارد، توسط تیمی از پژوهشگران در دانشگاه کالیفرنیا برکلی مورد بررسی قرار گرفته است. برخلاف روشهای سنتی، این ماده به جای جلوگیری از جذب کالری یا کاهش میل به غذا، نحوه مدیریت چربیها و استفاده از انرژی توسط بدن را تغییر میدهد.
به گفته آندرس نار (Anders Näär)، زیستشناس متابولیک و نویسنده ارشد این پژوهش، این ترکیب به طور همزمان بر دو محور عمل میکند:
- کاهش سرعت تولید چربیهای جدید در بدن.
- کمک به سلولها برای جذب و سوزاندن چربیهای موجود جهت تولید انرژی.
نتایج آزمایشات بر روی مدلهای حیوانی
در این مطالعه، محققان موشهای نر را ابتدا با رژیم غذایی پرچرب تغذیه کردند تا دچار چاقی شوند. سپس به مدت چهار هفته، دو بار در روز ترکیب TOFA را از طریق دهان به آنها تجویز کردند. نتایج این آزمایشات نشاندهنده دستاوردهای قابل توجهی بود:
- کاهش وزن: موشهای مورد آزمایش به طور متوسط ۱۸ درصد از وزن خود را کاهش دادند.
- حفظ بافتها: بخش عمده این کاهش وزن مربوط به چربیهای بدن بود و عضلات و سایر بافتهای بدون چربی تا حد زیادی حفظ شدند.
- ثبات رفتاری: میزان مصرف غذا و سطح فعالیت بدنی حیوانات هیچ تغییری نکرد.
- پایداری فیزیولوژیک: برخلاف برخی مواد چربیسوز، دمای بدن موشها در طول این فرآیند افزایش نیافت.
چالشهای باقیمانده و تحلیلهای علمی
با وجود نتایج مثبت، محققان اذعان دارند که هنوز دقیقاً مشخص نیست کدام فرآیندهای سلولی مسئول کل این مصرف انرژی اضافی هستند. آنها در تلاش بودند تا اثرات کاهش تولید چربی و افزایش چربیسوزی را به صورت جداگانه بازتولید کنند، اما دریافتند که هر یک از این رویکردها به تنهایی نتایج مشابه TOFA را ایجاد نمیکنند.
به نظر میرسد کلید موفقیت این ماده در این است که هر دو فعالیت (کاهش تولید و افزایش سوزاندن چربی) در قالب یک مولکول واحد جمع شدهاند که این امر اهمیت ساختار شیمیایی خاص TOFA را دوچندان میکند.