تلفیق هوش مصنوعی و جراحی؛ فرصتی برای دقت بیشتر
شروان فامیلی، عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد، در بررسی وضعیت فعلی فناوریهای نوین در پزشکی اشاره کرد که هوش مصنوعی در مقایسه با بسیاری از حوزههای دیگر، کمتر در بخش درمان و جراحی مورد توجه قرار گرفته است. او در حال حاضر تمرکز پژوهشی خود را بر ترکیب این دو حوزه معطوف کرده تا بتواند از ظرفیتهای محاسباتی هوش مصنوعی در مراحل تشخیص، درمان و حتی انجام اقدامات روتین جراحان بهره ببرد.
این پژوهشگر در مسیر عملیاتی کردن این فناوری، روی محورهای زیر تمرکز دارد:
- سنجش و بررسی میزان دقت انواع مختلف مدلهای هوش مصنوعی در محیطهای پزشکی.
- ارائه مقالات دانشگاهی برای بومیسازی و استخراج الگوهای کاربردی در جراحی.
- شناسایی نقاط ضعف و قوت الگوریتمها در مواجهه با شرایط پیچیده جراحی.
مرز میان الگوریتم و قضاوت انسانی
بسیاری از نگرانیها درباره آینده شغل پزشکی به جایگزینی انسان با ماشین بازمیگردد، اما فامیلی این دیدگاه را رد میکند. او تأکید میکند که هوش مصنوعی در واقع یک «دستیار پیشرفته» است که میتواند حجم کارهای تکراری را کاهش دهد و سرعت تشخیص بیماریها را بهطور چشمگیری افزایش دهد، اما هرگز نمیتواند جایگزین تفکر انتقادی پزشک شود.
دلیل اصلی این موضوع، تفاوت میان «الگوریتم قطعی» و «شرایط متغیر بیمار» است. در حالی که منابع علمی و کتابهای مرجع، دستورالعملهای مشخصی را برای هر وضعیت تعریف میکنند، جراح در لحظات حساس اتاق عمل باید بر اساس وضعیت لحظهای بیمار تصمیم بگیرد. گاهی نجات جان بیمار در گرو این است که پزشک آگاهانه برخلاف آنچه در کتابها یا الگوریتمها آمده عمل کند.
به باور جراح عمومی دانشگاه آزاد، پزشکی را نمیتوان به یک زنجیره ساده از مراحل تبدیل کرد که با اجرای دقیق یک الگوریتم، لزوماً به نتیجه مطلوب برسیم؛ چرا که متغیرهای انسانی و بیولوژیک فراتر از محاسبات ریاضی فعلی است و همین امر، جایگاه پزشک را در آیندهای پیشرفته نیز حفظ میکند.