از واکنش فردی تا نظم تمدنی؛ بازخوانی مفهوم تقاص
درک صحیح از مفاهیمی چون انتقام و خونخواهی در متون دینی، نیازمند نگاهی فراتر از رویکردهای سنتی و فردی است. دومین نشست از سلسلهنشستهای «بررسی مبانی انتقام و خونخواهی در قرآن» با عنوان «تقاص در الهیات تمدنی» تلاش میکند تا این فاصله را پر کند. حجتالاسلام والمسلمین حبیبالله بابایی، رئیس پژوهشکده مطالعات تمدنی و اجتماعی، در این جلسه به تحلیل تقاص میپردازد تا مشخص شود این مفهوم چگونه از یک واکنش غریزی یا فردی به ظلم، به ابزاری برای استقرار عدالت در سطح کلان تمدنی تبدیل میشود.
نسبت میان عدالت، حق و مسئولیت
محور اصلی این بحث، بررسی پیوند میان انتقام و عدالت است. در این نشست، تحلیلگران به دنبال پاسخ به این پرسش هستند که تقاص در کالبد یک تمدن، چه نقشی در توازن میان «حق» و «مسئولیت» ایفا میکند. هدف این است که مشخص شود نظم اجتماعی چگونه بر پایه مفاهیم الهی بنا میشود تا از هرجومرج احتمالی جلوگیری کرده و در عین حال، حق مظلوم را به شکلی نظاممند بازیابد.
مباحث این نشست به طور خاص بر محورهای زیر متمرکز است:
- تحلیل تقاص از منظر الهیات تمدنی و تفاوت آن با انتقامهای شخصی.
- بررسی رابطه متقابل عدالت و نظم اجتماعی در آموزههای قرآنی.
- واکاوی نقش مسئولیتهای فردی و جمعی در پیشگیری از ظلم.
- بررسی تاثیر مفاهیم خونخواهی بر ساختار تمدنی جوامع اسلامی.
زمان و نحوه دسترسی به نشست
این برنامه روز یکشنبه ۱۵ شهریورماه، از ساعت ۱۷ تا ۱۹ در سالن جلسات مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی برگزار خواهد شد. برای کسانی که امکان حضور فیزیکی در مرکز را ندارند، تلویزیون اینترنتی حوزه این نشست را به صورت زنده پخش میکند تا مخاطبان بتوانند از طریق لینکهای مربوطه در این گفتگو شرکت کنند.