جنگ موشکها در جنوب خلیج فارس
درگیری نظامی میان ایران و ایالات متحده در منطقه جنوب خلیج فارس، از شامگاه یکشنبه ۸ شهریور تا ۱۰ شهریور، با شلیک موشکهای آمریکایی به جزیره لارک شدت گرفت. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پس از این حملات با رویکردی تهدیدآمیز از تهران خواست تا پاسخی به این اقدامات ندهد. با این حال، نیروهای مسلح ایران بیاعتنا به این هشدارها و در راستای دفاع از تمامیت ارضی، پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای منطقه را هدف قرار دادند و بمباران کردند.
تلاشهای ناکام برای بازگشت به میز مذاکره
این تشدید تنشها در حالی رخ داد که هفته گذشته، تحرکهای دیپلماتیک گستردهای در منطقه مشاهده میشد. بسیاری از تحلیلگران این رفتوآمدها را پیشدرآمدی برای بازگشت به روند صلح میدیدند. در این مسیر، سه محور اصلی برای میانجیگری فعال بودند:
- فرمانده ارتش پاکستان:به عنوان میانجی اصلی در مذاکرات میان ایران و آمریکا.
- وزیر امور خارجه قطر:به عنوان واسطه دوم برای کاهش تنشها.
- وزیر امور خارجه عمان:با توجه به موقعیت استراتژیک این کشور در ساحل تنگه هرمز.
هدف از این رایزنیها، بازگشت به «تفاهم اسلامآباد» بود؛ تفاهمی که تهران آن را پیششرط بنیادین خود برای هرگونه بازگشت به دیپلماسی با واشینگتن میداند.
موانع پیش روی تفاهمات؛ تردیدهای ترامپ و موضع تهران
اظهارات اخیر دونالد ترامپ نشان میدهد که رئیسجمهور آمریکا نسبت به تفاهمات پیشین پشیمان است یا دستکم با تردیدهای جدی در مورد اجرای آنها روبروست. به نظر میرسد واشینگتن در تلاش است تا هزینه بازگشت به میز مذاکره را برای ایران افزایش دهد. در مقابل، تهران موضعی صریح دارد و تأکید میکند که به امضای رئیسجمهور خود پایبند است و همین سطح از تعهد را از طرف مقابل میطلبد.
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، معتقد است راه خروج از این بحران پیچیده نیست. او تأکید میکند که راهکار بسیار ساده است: آمریکا باید تعهداتی را که پیشتر امضا کرده و به تأیید رئیسجمهورش رسیده است، عملی کند. از دیدگاه تهران، تنها در صورتی که واشینگتن به تعهدات خود عمل کند، ایران نیز تعهدات متقابل را اجرا خواهد کرد.