به مناسبت هفته جهانی تغذیه با شیر مادر، دکتر خلیل فریور، متخصص کودکان و عضو انجمن ترویج تغذیه با شیر مادر، به بررسی ویژگیهای منحصربهفرد شیر مادر و تفاوتهای ساختاری آن با شیرخشک پرداخت. وی بر ضرورت حمایت از مادران برای تداوم این فرآیند تأکید کرد.
اهمیت آغوز در روزهای نخست تولد
دکتر فریور با اشاره به تغییرات شیر مادر در روزهای ابتدایی پس از تولد، نکات زیر را مطرح کرد:
- آغوز (Colostrum): در روزهای نخست، شیر مادر غلیظ، زردرنگ و سرشار از ترکیبات دفاعی است که به آن آغوز میگویند.
- نقش ایمنی: آغوز حاوی مقادیر فراوان عوامل ایمنی است که از نوزاد در برابر میکروبها و بیماریها محافظت میکند.
- تغییرات پس از چند روز: پس از گذشت روزهای اولیه، غلظت شیر کاهش و حجم آن افزایش مییابد، اما همچنان تمامی نیازهای تغذیهای نوزاد را پوشش میدهد.
کاهش ۲۵ درصدی مرگومیر نوزادان
بر اساس آمارهای جهانی، تغذیه بهموقع نوزادان با شیر مادر تأثیر مستقیمی بر نرخ بقا دارد. طبق گفتههای این متخصص، در کشورهایی که تغذیه با شیر مادر از همان ساعت اول پس از تولد آغاز میشود، میزان مرگومیر دوره نوزادی حدود ۲۵ درصد کمتر است.
تأثیرات بلندمدت بر رشد و روان
محرومیت از شیر مادر تنها محدود به سلامت جسمی نیست و پیامدهای روانی و عاطفی نیز برای مادر و کودک دارد. دکتر فریور تأکید کرد که تغذیه با شیر مادر آثار کوتاهمدت و بلندمدتی بر موارد زیر دارد که تا پایان عمر باقی میماند:
- رشد جسمی و تکامل مغز
- تقویت حافظه و توانایی یادگیری
- سلامت روان کودک
ترکیبات بیهمتا در شیر مادر
شیر مادر حاوی ترکیبات پیچیدهای است که در شیرخشک قابل بازسازی نیستند. این ترکیبات شامل موارد زیر است:
- سلولهای بنیادی
- باکتریهای مفید (پروبیوتیکها)
- انواع پادتنها
این مواد با تقویت سیستم ایمنی، خطر ابتلا به بیماریهای عفونی را کاهش داده و در صورت بروز بیماری، شدت و طول دوره بیماری را کمتر میکنند.