
از ارتفاع بالا، نیروگاه خورشیدی متمرکز «ایوانپا» در صحرای موهاوی کالیفرنیا، شبیه دریایی از آینههای درخشان است. این منظره چشمنواز اما حقیقتی مرگبار را پنهان کرده است. برخلاف پنلهای فتوولتائیک معمولی، ایوانپا از فناوری تمرکز نور برای تولید برق استفاده میکند؛ سیستمی که در صورت عدم مدیریت دقیق، به یک کوره عظیم تبدیل میشود.
تکنولوژی هلیوستات و دمای بحرانی
قلب تپنده این نیروگاه، هزاران آینه غولپیکر به نام «هلیوستات» است. این آینهها در طول روز با دقت مسیر خورشید را دنبال میکنند تا نور را به سمت گیرندههای نصبشده در بالای برجهای بلند بازتاب دهند. هدف از این فرآیند، تولید گرمای شدید برای تولید برق است، اما شدت این تمرکز نور فراتر از حد تصور است.
مطالعات نشان میدهد دمای محیط در نقاط متمرکز اطراف برجهای دریافتکننده به شدت بالا میرود. در برخی نقاط، دما از ۱۰۰۰ درجه فارنهایت (حدود ۵۳۸ درجه سانتیگراد) فراتر میرود؛ دمایی که هر موجود زندهای را در کسری از ثانیه متلاشی میکند.
کشتار سالانه پرندگان در پرتوهای نور
پرندگانی که در فضای بالای نیروگاه پرواز میکنند، ناخواسته وارد محدوده پرتوهای متمرکز خورشید میشوند. این اتفاق برای آنها به معنای ورود به یک تله آتشین است. گرمای شدید این پرتوها جراحات مرگباری ایجاد میکند که راه بازگشتی برای پرنده باقی نمیگذارد.
- تعداد مرگومیرهای سالانه در این تأسیسات بسیار بالا است.
- برخی گزارشها تخمین میزنند سالانه حدود ۶۰۰۰ پرنده در مجاورت این نیروگاه جان خود را از دست میدهند.
- این پدیده نگرانیهای جدی را درباره تعارض انرژیهای تجدیدپذیر با حفظ حیاتوحش برانگیخته است.
خطر برای خلبانان و ایمنی پرواز
تأثیرات مخرب این فناوری تنها به محیط زیست محدود نمیشود. بازتاب شدید نور از هزاران آینه، تابشی خیرهکننده ایجاد میکند که تا فضای هوایی اطراف نیروگاه گسترش مییابد. خلبانانی که از این منطقه عبور میکنند، از مشاهده درخشندگیهای ناگهانی و شدید خبر دادهاند. این پدیده میتواند باعث کورشدگی موقت خلبانان شده و توانایی دید آنها را در لحظات حساس پرواز به شدت کاهش دهد.