تحقیقات نشان می‌دهد سنجاقک‌ها در نبردهای هوایی، مانورهای شبیه جنگنده‌ها را تکرار می‌کنند

به گزارش رکنا، پژوهشگران دریافته‌اند که سنجاقک‌ها برای غلبه بر رقبای خود، با تغییر مسیرهای ناگهانی، گردش‌های مارپیچی و تعقیب مداوم تلاش می‌کنند تا خود را به پشت سر حریف برسانند؛ موقعیتی که در نبردهای هوایی نیز اهمیت زیادی دارد. اگرچه این حشرات هنگام شکار نیز با سرعت و دقت بالایی پرواز می‌کنند، اما الگوی پرواز آن‌ها در نبردهای قلمرویی کاملاً متفاوت است. در شکار، سنجاقک تنها به دنبال رسیدن به طعمه است؛ اما در درگیری میان دو نر، هر دو حشره هم‌زمان نقش مهاجم و مدافع را دارند و مرتب جای خود را تغییر می‌دهند. برای بررسی دقیق این رفتار، پژوهشگران نرهای گونه‌ای از سنجاقک‌های قلمروطلب را زیر نظر گرفتند. آن‌ها با استفاده از دو دوربین پرسرعت و کاملاً هماهنگ، مسیر پرواز حشرات را ثبت کردند و توانستند حرکات آن‌ها را در فضای سه‌بعدی بازسازی کنند. در این مطالعه، مسیر 102 نبرد هوایی میان سنجاقک‌های نر و همچنین 9 مورد شکار طعمه بررسی شد. نتایج نشان داد که مسیر پرواز هنگام نبرد بسیار پیچیده‌تر از زمان شکار است و شامل تغییر جهت‌های سریع، حرکت‌های مارپیچی و حلقه‌های هوایی می‌شود. یکی از مهم‌ترین اهداف سنجاقک در این درگیری‌ها، قرار گرفتن پشت سر رقیب است؛ درست مانند یکی از موقعیت‌های مهم در نبردهای هوایی جنگنده‌ها. سنجاقک‌ها تا 6 برابر شتاب گرانش را تحمل می‌کنند و توانایی انجام مانورهای بسیار سریع و شدید را دارند. با این حال، پژوهشگران دریافتند این حشرات همیشه با بیشترین سرعت ممکن پرواز نمی‌کنند. کاهش سرعت به آن‌ها اجازه می‌دهد کنترل بیشتری روی مسیر حرکت خود داشته باشند و سریع‌تر تغییر جهت دهند. این ویژگی برای نبردهای نزدیک که در آن موقعیت نسبت به حریف اهمیت بیشتری از سرعت دارد، بسیار مهم است. از سوی دیگر، سنجاقک‌ها حتی در جریان درگیری‌های شدید، حدود یک‌سوم زمان پرواز خود را بدون بال‌زدن و به‌صورت سرخوردن در هوا سپری می‌کنند.