تحولات فناورانه صرفاً ابزارهای زندگی را دگرگون نمیکند بلکه بر شیوه یادگیری، کار، تعامل اجتماعی، شکلگیری هویت، نظام ارزشها و الگوی مواجهه نسلها با فرصتها و مخاطرات اثر میگذارد. ازاینرو سواد رسانهای نیز باید همزمان با تحولات فناورانه و دگرگونی سبک زندگی بازتعریف شود.
سبک زندگی در بستر تحولات نسلی
تغییر و تحولات نسلی همواره با دگرگونی در فناوریها و شئون مختلف زندگی همراه بوده است. هنگامی که از سبک زندگی سخن میگوییم نمیتوان آن را مستقل از بافت اجتماعی، فرهنگی، رسانهای و فناورانه هر دوره بررسی کرد. سبک زندگی در خلأ شکل نمیگیرد بلکه محصول شبکهای از شرایط، مناسبات و تجربههایی است که هر نسل در آن رشد میکند و هویت فردی و اجتماعی خود را میسازد.
این بافت در مقاطع مختلف زمانی تحتتأثیر تحول در رسانهها و فناوریهای ارتباطی، شیوههای آموزش و یادگیری، مناسبات کار و اقتصاد، الگوهای هویتیابی، نظام ارزشها، اشکال مشارکت فردی و اجتماعی و همچنین نگرش نسلها به ریسک و خطرپذیری قرار میگیرد. برآیند این عوامل نوع مواجهه افراد و گروههای اجتماعی با فضای رسانهای و دیجیتال را شکل میدهد.
تفاوت میان نسلها را نباید صرفاً به تفاوت سن یا علایق تقلیل داد. هر نسل در محیطی متفاوت از امکانات، محدودیتها، فناوریها، روایتها و تجربههای ارتباطی پرورشیافته است. همین تفاوت زمینهای سبب میشود شیوه دریافت پیام، تولید محتوا، یادگیری، سرگرمی، مشارکت و حتی ادراک فرصت و تهدید در فضای دیجیتال برای هر نسل متفاوت باشد.