تلاش برای دستیابی به مریخ و درک شرایط این سیاره سالهاست که توسط آژانسهای فضایی دنبال میشود. هدف اصلی از این ماموریتها، بررسی ویژگیهای زمینشناسی و جستوجوی نشانههایی از حیات در این سیاره است.
ویژگیهای زمینشناسی و اقلیمی مریخ
طبق گزارش امریکن ساینتیست، مریخ شباهتهایی به زمین دارد که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- دارا بودن کلاهکهای یخی قطبی
- وجود ابر در جو سیاره
- الگوهای آبوهوایی فصلی
- وجود ویژگیهای زمینشناسی مانند آتشفشانها و درهها
با وجود شواهدی که نشان میدهد در گذشتههای باستانی مریخ شاهد وقوع سیل بوده است، این سیاره در حال حاضر یک محیط بایر به نظر میرسد.
پرسشهای بنیادین در کاوشهای فضایی
از اواسط دهه ۱۹۶۰ میلادی، پژوهشگران بر پاسخ به پرسشهای کلیدی زیر تمرکز کردهاند:
- تاریخچه آب مایع در مریخ چگونه بوده است؟
- آیا آب برای دورهای طولانی بر سطح یا زیر سطح مریخ پایدار بوده است؟
- آیا مریخ در دوران باستانی خود گرم و مرطوب بوده و عامل تغییر آبوهوای آن چیست؟
- آیا امکان تکامل اشکال اولیه زندگی در محیط گذشته یا کنونی مریخ وجود داشته است؟
پاسخ به این سوالات علاوه بر دانش علمی، برای برنامهریزیهای آینده جهت سفر انسان یا ایجاد پایگاه در سیارات دیگر اهمیت حیاتی دارد.
تولد فرودگر فینیکس (Phoenix)
مجموعه ماموریتهای مریخ شامل موفقیتها و شکستهای متعددی بوده است. این روند باعث شد تا گروهی از پژوهشگران به سرپرستی «پیتر اچ. اسمیت» (Peter H. Smith) از دانشگاه آریزونا (UArizona)، ماموریتی جدید را توسعه دهند.
این تیم با استفاده از طرحهای پیشین و بهرهگیری از تجهیزات فرودگر «نقشهبردار مریخ» (Mars Surveyor) که پیشتر ساخته شده اما استفاده نشده بود، فرودگر «فینیکس» را طراحی کردند. نام این فرودگر که به معنای ققنوس است، به این دلیل انتخاب شد که این پروژه مانند پرنده افسانهای، از طرحهای قبلی احیا شده بود.