
محمد بیات، دانشیار دانشکده مهندسی عمران و ساخت دانشگاه فنی دانمارک (DTU Construct)، در حال هدایت یک پروژه پژوهشی است که هدف آن تولید مصالح مورد نیاز برای ساخت زیستگاه، جاده و زیرساختهای مأموریتهای آینده ماه با استفاده از منابع موجود در خود ماه است.
چالش هزینههای سرسامآور انتقال مصالح از زمین
در حال حاضر، انتقال مواد ساختمانی از زمین به ماه با هزینههای بسیار بالایی همراه است. بر اساس دادههای موجود:
- ناسا برای انتقال هر کیلوگرم بار به ماه از طریق شرکتهایی نظیر «اینتویتیو ماشینز» و «فایرفلای ایروسپیس»، تا یک میلیون دلار هزینه میکند.
- شرکت اسپیسایکس با استفاده از فضاپیمای «استارشیپ»، قصد دارد این هزینه را به حدود ۱۰۰ هزار دلار برای هر کیلوگرم کاهش دهد، اما این هدف همچنان زمانبر است.
به همین دلیل، استفاده از غبار ماه (Regolith) به عنوان منبع اصلی ساختوساز، راهکاری کلیدی برای کاهش هزینهها محسوب میشود.
روش کار و چالشهای فنی در محیط ماه
ایده اصلی این پژوهش، استفاده از لیزر برای ذوب کردن غبار ماه و تبدیل آن به آجر و مصالح ساختمانی است. با این حال، انجام این فرآیند در محیط ماه با چالشهای فیزیکی پیچیدهای روبروست.
محمد بیات در این باره توضیح میدهد که به دلیل نبود فشار جوی در ماه، کنترل فرآیند ذوب بسیار دشوار است. او این وضعیت را به جوش آمدن آب در ارتفاعات بالا تشبیه میکند؛ به این معنا که غبار ماه در اثر نبود فشار، بسیار سریعتر و شدیدتر از شرایط زمین تبخیر میشود که این امر مدیریت فرآیند ساخت را پیچیده میکند.
حمایت مالی از پروژه پژوهشی
این پروژه پژوهشی با دریافت گرنت معتبر «Sapere Aude» از صندوق مستقل پژوهش دانمارک توسط محمد بیات هدایت میشود تا شبیهسازیهای لازم برای ساختوساز در محیط ماه انجام گیرد.