جهش ورودی آب و وضعیت ذخایر ملی
بر اساس داده‌های شرکت مدیریت منابع آب ایران، از ابتدای مهرماه تا ۱۹ مهرماه، مجموعاً ۰.۸۲ میلیارد مترمکعب آب وارد مخازن سدهای کشور شده است. این رقم در مقایسه با مدت‌زمان مشابه سال گذشته که ۰.۵۱ میلیارد مترمکعب بود، ۶۲ درصد افزایش یافته است.
حجم کل آب موجود در مخازن در حال حاضر ۲۳.۳۱ میلیارد مترمکعب ثبت شده که نشان‌دهنده رشد ۳۰ درصدی نسبت به سال قبل (۱۷.۹۹ میلیارد مترمکعب) است. با این حال، میانگین پرشدگی سدهای کشور تا این تاریخ ۴۵ درصد است. نکته قابل توجه این است که میزان خروجی آب از سدها نیز نسبت به سال گذشته ۳۹ درصد افزایش یافته است.
تضاد شدید؛ سدهای لبریز در برابر سدهای خشک
نگاهی به جزئیات نشان می‌دهد که وضعیت ذخایر آبی در نقاط مختلف کشور کاملاً متناقض است. در حالی که برخی مخازن به ظرفیت کامل رسیده‌اند، تعدادی از سدهای استراتژیک همچنان در وضعیت بحرانی قرار دارند.
- سدهای با پرشدگی زیر ۱۰ درصد:سدهای لار، دوستی، طرق، پانزده خرداد، بارزو و ساوه.
- سدهای با پرشدگی نزدیک به ۱۰۰ درصد:سدهای جگین، ایلام و آزادی.
بررسی بارش‌های ابتدای سال آبی
میزان کل ریزش‌های جوی در کشور ۴.۲ میلیمتر ثبت شده است. این مقدار در مقایسه با میانگین بلندمدت (۳.۸ میلیمتر) رشد اندکی داشته و نسبت به بارش‌های دوره مشابه در سال آبی گذشته که تنها ۱.۶ میلیمتر بود، افزایش قابل‌توجهی را نشان می‌دهد.
این آمار برای مدیریت منابع آب ایران چه معنایی دارد؟
رشد ورودی آب و افزایش حجم ذخایر در مقیاس ملی، نویدبخش بهبود وضعیت آبی است، اما لیست سدهای خشک نشان می‌دهد که بحران آب در ایران یک مسئله «کمیت کلی» نیست، بلکه مسئله «توزیع جغرافیایی» است. تضاد بین سدهای ۱۰۰ درصد پر و سدهای زیر ۱۰ درصد، بر ضرورت انتقال آب و مدیریت متمرکز منابع در مناطق خشک تأکید می‌کند.
از سوی دیگر، افزایش خروجی آب از سدها در کنار افزایش ورودی، نشان می‌دهد که فشار مصرف در ابتدای سال آبی همچنان بالاست و هرگونه اتکای صرف به بارش‌های ابتدایی سال بدون مدیریت مصرف، می‌تواند منجر به تکرار بحران‌های سال‌های پیش شود.