تغییر محورهای امنیتی ناتو
ناتو دیگر ایران را تنها یک بازیگر منطقه‌ای در خاورمیانه نمی‌بیند. ارسال پهپادهای شاهد و همکاری‌های نظامی تهران با مسکو، نگاه بروکسل را به شرق تغییر داده است. Jens Stoltenberg، دبیرکل ناتو، تأکید دارد که تجهیز روسیه به تسلیحات ایرانی، مستقیماً بر امنیت کشورهای عضو پیمان اثر می‌گذارد.
این تغییر دیدگاه باعث شده تا ناتو در اسناد استراتژیک خود، ایران را به عنوان یکی از چالش‌های امنیتی بلندمدت معرفی کند. در واقع، آنچه پیش‌تر در قالب نگرانی‌های پراکنده مطرح می‌شد، اکنون به یک دغدغه ساختاری در سیاست‌های دفاعی اروپا تبدیل شده است.
محورهای اصلی تنش‌ها
تنش‌های فعلی میان ناتو و ایران بر چند محور کلیدی استوار است:
- تأمین پهپادهای انتحاری و موشک‌های بالستیک برای روسیه در جنگ اوکراین.
- گسترش نفوذ ایران در مناطق حساس جغرافیایی که بر مسیرهای ترانزیتی اروپا اثر می‌گذارد.
- هم‌سویی استراتژیک تهران با محورهای ضدغربی برای به چالش کشیدن نظم فعلی بین‌المللی.
بازدارندگی یا رویارویی؟
اگرچه برخی تحلیل‌ها بر احتمال رویارویی نظامی تأکید می‌کنند، اما استراتژی فعلی ناتو بیشتر بر «بازدارندگی» متمرکز است. دبیرکل ناتو در سخنانش اشاره کرده که هدف پیمان، جلوگیری از گسترش جنگ و مهار تهدیدات است، نه لزوماً آغاز یک درگیری مستقیم.
اتحاد کشورهای عضو ناتو در برابر تهدیدات خارجی، برای این سازمان یک دستاورد سیاسی محسوب می‌شود. این انسجام داخلی باعث شده تا ناتو بتواند با فشار دیپلماتیک و تحریم‌های هماهنگ، هزینه حمایت‌های نظامی ایران از روسیه را برای تهران افزایش دهد.