اثر سیلوسایبین بر حافظه فضایی
سیلوسایبین، یک ماده روانگردان موجود در برخی قارچها، تأثیرات قابل توجهی بر فعالیت مغز دارد. این ماده بهویژه بر گیرندههای سروتونینی، بهویژه گیرنده 5-HT2A، اثر میگذارد. در سالهای اخیر، پژوهشگران به ظرفیت این ترکیبات برای بهبود انعطافپذیری عصبی و پلاستیسیته مغز توجه کردهاند.
آلزایمر و اختلالات عصبی
بیماری آلزایمر با تغییرات ناشی از تجمع پروتئینهای غیرطبیعی و اختلال در ارتباطات شبکههای عصبی همراه است. هیپوکامپ و قشر پیشپیشانی دو ناحیه کلیدی در فرایندهای یادگیری و حافظه به شمار میروند. ارتباط عملکردی میان این دو ناحیه میتواند بر عملکرد حافظه تأثیرگذار باشد.
جزئیات مطالعه
این تحقیق توسط مرسده شمسالدین از گروه فارماکولوژی دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام شده و در تاریخ 10 سپتامبر 2026 در نشریهNeuroscience Researchمنتشر گردید. پژوهشگران اثر سیلوسایبین را در یک مدل حیوانی از آسیب عصبی مرتبط با بیماری آلزایمر بررسی کردند.
- برای ایجاد مدل، استرپتوزوتوسین به بطنهای مغز موشها تزریق شد.
- عملکرد شناختی حیوانات با آزمونهای هزارتوی Y، هزارتوی بارنز و آزمون تشخیص شیء جدید ارزیابی شد.
- فعالیت الکتریکی قشر پیشپیشانی و هیپوکامپ با ثبت «پتانسیلهای میدان موضعی» مورد بررسی قرار گرفت.
نتایج و دوزهای آزمایش شده
پس از ایجاد مدل بیماری، موشها یک دوز سیلوسایبین دریافت کردند. دوز 2.5 میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن بهعنوان بالاترین دوز قابلتحمل انتخاب شد. دوزهای 5 و 10 میلیگرم به ازای هر کیلوگرم در موشها مرگبار بود.
نتایج نشان داد که موشهای مبتلا به آسیب ناشی از استرپتوزوتوسین در آزمونهای حافظه فضایی عملکرد ضعیفتری داشتند، اما پس از دریافت دوز 2.5 میلیگرم، بهبود قابل توجهی در عملکرد حافظه آنها مشاهده شد.