تکرار الگوی تهدید و توهم پیروزی
دونالد ترامپ در واکنش به تشدید تنشها در تنگه هرمز، بار دیگر به فضای مجازی پناه برد. او سهشنبه شب در پستهایی نوشت که توافق با ایران برایش اهمیتی ندارد و ادعاهای تهران درباره کنترل کامل تنگه هرمز را «مضحک» خواند. این رفتار، بازتاب دقیق الگویی است که ترامپ در ماههای اخیر دنبال کرده است؛ زنجیرهای از ادعاهای پیروزی نظامی و اقتصادی که بلافاصله با تهدید به حملات ویرانگر همراه میشود.
اوضاع به جایی رسیده که ترامپ در شبکههای اجتماعی پیشنهاد داده نام تنگه هرمز به «تنگه ترامپ» تغییر یابد. تحلیلگران معتقدند این نوع لفاظیها نشاندهنده واقعیتی تلخ برای کاخ سفید است: گزینههای ترامپ برای پیشبرد اهدافش در حال اتمام است.
خلاء راهبردی و بازگشت به شعارهای قدیمی
متیو بارتلت، راهبردپرداز جمهوریخواه و مقام سابق وزارت خارجه در دولت نخست ترامپ، وضعیت فعلی را شوکهکننده توصیف میکند. او معتقد است آمریکا بدون هیچ برنامهای برای تعامل، پیروزی یا حتی خروج از این وضعیت وارد میدان شده است. بارتلت تأکید میکند که راهبرد ترامپ، چه در گفتار و چه در اقدامات نظامی، به تکرار اقدامات پیشین تبدیل شده است.
به باور این تحلیلگر، بازگشت ترامپ به درخواست «تغییر حکومت» در ایران، گواه نبود یک استراتژی واقعی است. وقتی گزینههای دیپلماتیک و نظامی به بنبست میرسند، ترامپ دوباره چرخه قدیمی را از ابتدا آغاز میکند تا خلأ راهبردی خود را بپوشاند.
جنگ نامتقارن و اهرمهای فشار ایران
نیویورکتایمز اشاره میکند که لحن تهاجمی ترامپ با واقعیتهای میدانی همخوانی ندارد. ایران ثابت کرده است که حتی با توان نظامی محدودتر نسبت به آمریکا، ابزارهای اثرگذاری دارد. موقعیت جغرافیایی ایران در تنگه هرمز به این کشور اجازه میدهد تا اقتصاد جهانی را دچار اخلال کند و فشار را به واشنگتن بازگرداند.
در این میان، چند نکته کلیدی در تحلیل این بنبست برجسته است:
- تضاد پیشبینی و واقعیت:ترامپ پیشبینی کرده بود جنگ ظرف چند هفته پایان مییابد، اما اکنون هیچ چشمانداز روشنی برای خاتمه آن وجود ندارد.
- چالش جنگ نامتقارن:آمریکا در مواجهه با ابزارهای فشار ایران در تنگه هرمز، دچار سردرگمی است.
- اتکای به فشارهای داخلی:ترامپ به دلیل شکست در دستاوردهای نظامی، بار دیگر به امید ایجاد تزلزل درونی در ایران روی آورده است.