بررسیهای اولیه از علت فاجعه اخیر نپال حاکی از آن است که بخش بزرگی از یک یخچال طبیعی فرو ریخته و تودهای عظیم از یخ، سنگ و خاک را مستقیماً وارد بستر رودخانه «لنده خولا» کرده است.
زنجیرهای از وقایع؛ از یخ تا سیل
ورود ناگهانی این حجم از مواد طبیعی به بستر رودخانه، تعادل جریان آب را برهم زد. این اتفاق به سرعت به زنجیرهای از وقایع تبدیل شد که در نهایت سیلابی مهیب را به سمت مناطق پاییندست روانه کرد. نیروی تخریبگر این سیلاب نتیجه تجمع سریع مواد رسوبی و یخ در رودخانهای بود که ظرفیت پذیرش چنین حجم عظیمی را نداشت.
نقش زمینلرزه در ناپایداری یخچالها
شواهد نشان میدهد وقوع زمینلرزه، جرقهی اصلی این فاجعه بود. لرزشهای زمین باعث ناپایداری ساختاری یخچال طبیعی شد و فشار وارد بر لایههای یخ را به حدی رساند که بخشهای وسیعی از آن فرو ریخت. این ریزش، مسیری کوتاه اما مرگبار را تا رسیدن به مناطق مسکونی پاییندست طی کرد.
روند وقوع این حادثه را میتوان در مراحل زیر خلاصه کرد:
- وقوع زمینلرزه و ایجاد ناپایداری در یخچال طبیعی
- فروپاشی تودههای یخ، سنگ و خاک
- ورود حجم انبوه مواد به رودخانه لنده خولا
- شکلگیری و جاری شدن سیلابی ویرانگر در مناطق پاییندست