تحلیل سیاست خارجی انور خوجه و تاثیر آن بر آلبانی

«انور خوجه»؛ با «آلبانی» چه کرد؟ **خلاصه:** انور خوجه، رهبر کمونیست آلبانی در دهه‌های 1970 میلادی، سیاست خارجی خصمانه‌ای را دنبال می‌کرد و به سرعت با قدرت‌های بزرگ جهان از جمله یوگسلاوی تیتو، شوروی خورشچف، چین دنگ شیائو و آمریکا و اروپا درافتاد. او هیچ قدرتی را شایسته پیروی نمی‌دانست و بر ایدئولوژی خود به‌عنوان تنها راه رستگاری تأکید می‌کرد. **انزوا و قطع ارتباطات:** خوجه با اتخاذ سیاست انزواگرایانه، آلبانی را به منزوی‌ترین کشور جهان تبدیل کرد. رادیو تیرانا از پگاه تا شام، رهبران جهان را توطئه‌گر می‌دانست و «خوجه‌ایسم» را تنها راه نجات معرفی می‌کرد. حتی پس از قطع ارتباط با چین، آلبانی به خودکفایی اجباری و انزوای مطلق پناه برد. **فقر و توسعه اقتصادی:** زیر سایه‌ی طرح‌های کمونیستی، آلبانی فقیرترین، بی‌چاره‌ترین و کم‌توسعه‌یافته‌ترین ملت اروپا شد. خوجه جاه‌طلبی نظامی‌گرایانه داشت و 173 هزار سنگر بتنی در سراسر کشور ساخت تا از «خلق» در برابر امپریالیست‌ها دفاع کند. **درس‌های انزوای آلبانی:** پس از مرگ خوجه، آلبانی وارد دوره گذار شد. صندوق بین‌المللی پول آلبانی را فقیرترین و منزوی‌ترین کشور اروپا توصیف کرد. ساخت 170 هزار سنگر بتون مسلح نیز نتوانست به بهبود وضعیت اقتصادی کمک کند؛ این سنگرها تنها به‌عنوان نشانه‌ای از جاه‌طلبی‌های نظامی خوجه باقی ماندند. **کلمات کلیدی:** انور خوجه، آلبانی، سیاست خارجی، کمونیسم، انزوا، اقتصاد، توسعه