پژوهشهای اخیر نشان دادهاند که کبد از طریق تغییر در فرآیندهای متابولیک، سیگنالهایی را به مغز استخوان (محل تولید سلولهای خون و ایمنی) ارسال میکند. این ارتباط میتواند بر میزان التهاب کبد و توانایی بدن در مقابله با تومورهای کبدی اثرگذار باشد. اگرچه این نتایج تاکنون تنها بر روی مدلهای موشی آزمایش شده است، اما پتانسیل باز کردن مسیرهای درمانی جدید برای بیماریهای متابولیک و سرطان کبد را دارد.
هدف از انجام این مطالعه
دانشمندان پیش از این میدانستند که استرس متابولیک در کبد میتواند پاسخهای ایمنی را تغییر دهد، اما مکانیسم دقیق ارتباط کبد با مغز استخوان برای تنظیم تولید سلولهای ایمنی ناشناخته بود. هدف این پژوهش، شناسایی سیگنالهای مسئول این «تداخل کبد و مغز استخوان» و بررسی تأثیر آنها بر التهاب و کنترل تومورهای کبدی بود.
روش تحقیق و آزمایشها
تیم پژوهشی برای رسیدن به این نتایج، مجموعهای از آزمایشها را بر روی مدلهای موشی انجام داد که شامل مراحل زیر بود:
- استفاده از رژیم غذایی حاوی کلسترول و اسید کولیک جهت تغییر متابولیسم اسیدهای صفراوی.
- اندازهگیری تغییرات سطح اسیدهای صفراوی در خون.
- بررسی سلولهای بنیادی خونساز (HSCs) در مغز استخوان که مسئول تولید سلولهای خونی و ایمنی هستند.
- ارزیابی تأثیر تحریک این سلولهای بنیادی بر میزان التهاب کبد و رشد تومور.
- استفاده از دارویی برای مسدود کردن ناقل اسید صفراوی وابسته به سدیم (ASBT) جهت بازیابی تعادل طبیعی اسیدهای صفراوی.
یافتههای کلیدی پژوهش
نتایج این مطالعه نشان داد که ترکیب کلسترول غذایی و اسید کولیک باعث افزایش سطح «اسید تاوروکولیک» (یک نوع اسید صفراوی در گردش خون) میشود. افزایش این ماده منجر به نتایج زیر گردید:
- فعالتر شدن و گسترش سلولهای بنیادی خونساز در مغز استخوان.
- افزایش تولید سلولهای ایمنی توسط مغز استخوان.
- تقویت نظارت ایمنی در کبد به دلیل افزایش فعالیت سیستم ایمنی.