بحران در خاورمیانه؛ از آتش‌بس شکننده تا تهدیدهای جدید
تنش‌ها در منطقه به نقطه‌ای رسیده است که سرگئی لاوروف هشدار می‌دهد خاورمیانه در آستانه یک جنگ تمام‌عیار قرار دارد. در این میان، روسیه بر این باور است که یادداشت تفاهم اسلامآباد تمامی پیش‌نیازهای لازم برای بازگرداندن اوضاع در تنگه هرمز به مسیر دیپلماتیک را فراهم کرده است.
نگاهی به تقویم وقایع اخیر نشان می‌دهد که منطقه دوره‌ای پرتلاطم را پشت سر گذاشته است. از حمله ایالات متحده و اسرائیل به ایران در ۹ اسفند ۱۴۰۴، اکنون ۲۳۳ روز می‌گذرد. این تهاجم منجر به جنگی ۴۰ روزه شد و در نهایت در ۱۸ فروردین ۱۴۰۵ آتش‌بسی میان طرفین برقرار گشت. اما این آرامش دوامی نداشت و در ۱۷ تیر ۱۴۰۵، با نقض آتش‌بس توسط آمریکا، درگیری‌های نظامی دوباره شعله‌ور شد؛ نبردی که ۱۷ روز به صورت متناوب ادامه یافت و پس از آن نیز به شکل پراکنده تداوم پیدا کرد.
تقابل سیاسی و تهدید به حملات پیشگیرانه
در حالی که دیپلمات‌ها بر راهکارهای مسالمت‌آمیز تاکید دارند، گزارش‌های رسانه‌ای از فضای متشنج سیاسی در واشینگتن و تل‌آویو حکایت دارد. وب‌سایت اکسیوس مدعی شده است که دونالد ترامپ در حمایت از بنیامین نتانیاهو، پیامی را منتقل کرده که بر اساس آن، اجازه می‌دهد پس از انتخابات آمریکا، حمله به ایران صورت بگیرد.
از سوی دیگر، نتانیاهو با صراحتی بیشتر مدعی شده است که اسرائیل آماده است حتی بدون حمایت ایالات متحده، دست به حمله پیشگیرانه علیه ایران بزند. این موج تهدیدات، واکنش‌های تند نظامی را در تهران برانگیخته است. رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران اعلام کرده است که نیروهای دفاعی برای هرگونه تصمیم «احمقانه» آمریکا و اسرائیل در حالت آماده‌باش و لحظه‌شماری می‌کنند.
تکاپوهای منطقه‌ای و احتمال سفر عاصم منیر
در کنار این فضای متشنج، تلاش‌هایی برای کاهش تنش در سطح منطقه‌ای در جریان است. احتمال سفر عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، به تهران در هفته جاری تقویت شده است. این سفر در حالی رخ می‌دهد که روسیه معتقد است ابزارهای دیپلماتیک، به‌ویژه تفاهمات اسلامآباد، تنها راه خروج از بن‌بست فعلی و جلوگیری از تبدیل درگیری‌های پراکنده به یک جنگ سراسری است.
- حمله آمریکا و اسرائیل به ایران: ۹ اسفند ۱۴۰۴
- برقراری آتش‌بس: ۱۸ فروردین ۱۴۰5
- نقض آتش‌بس و درگیری ۱۷ روزه: ۱۷ تیر ۱۴۰۵
- وضعیت فعلی: ۲۷ مهر ۱۴۰۵