شاخص کل بورس تهران هفته گذشته با ثبت رشد ۳.۶ درصدی، جایگاه نخست بازدهی میان بازارهای داخلی را از آن خود کرد. این جهش در حالی رخ داد که بازار ارز و طلا، مسیر متفاوتی را نسبت به بازار سرمایه طی کردند.
ترمز قیمت دلار و سقوط طلا
دلار در بازار آزاد پس از هشدارهای عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی، روند نزولی گرفت. همتی بر تجربه بانک مرکزی در کنترل بازار ارز و توانایی پایین کشیدن قیمت‌ها تأکید کرد و همین موضوع باعث ترمز قیمت دلار شد. طلای بازار نیز از این موج متاثر شد و با کاهش ۵۰۰ هزار تومانی قیمت‌ها، هم‌مسیر با دلار پایین آمد.
صعود دلار مبادلهای و اثر آن بر سهام
در حالی که بازار آزاد در حال آرام شدن بود، نرخ دلار در مرکز مبادله صعودی بود و وارد محدوده ۱۸۰ هزار تومان شد. این تضاد قیمتی، نقطه‌ای کلیدی برای تحلیلگران بازار سرمایه است و نشان می‌دهد تب تورمی در برخی بخش‌ها فروکش کرده، اما محرک‌های رشد همچنان فعال‌اند.
این واگرایی قیمتی چند پیامد مستقیم دارد:
- افزایش نرخ ارز مبادلهای می‌تواند انتظارات سودآوری شرکت‌های بورسی را تقویت کند.
- روند صعودی ارز مبادلهای، پتانسیل جذب نقدینگی تازه در بازار سهام را افزایش می‌دهد.
- تضاد میان نرخ آزاد و مبادلهای، مسیر جذب سرمایه را به سمت دارایی‌های ریسکی‌تر مثل سهام سوق می‌دهد.
این نوسانات برای سرمایه‌گذاران چه معنایی دارد؟
واگرایی میان دلار آزاد و دلار مبادلهای نشان‌دهنده مدیریت متمرکزتر بر بازار ارز است. برای سرمایه‌گذاران ایرانی، رشد نرخ مبادلهای معمولاً به معنای افزایش ارزش دارایی‌های شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس است، زیرا بسیاری از این شرکت‌ها ترازنامه‌های خود را بر اساس نرخ‌های رسمی یا مبادلهای تنظیم می‌کنند.
در واقع، وقتی دلار آزاد می‌افتد اما نرخ مبادلهای بالا می‌رود، فشار روانی از روی بازار برداشته می‌شود اما محرک‌های بنیادی برای رشد بورس همچنان حفظ می‌شوند و این ترکیب می‌تواند محیطی مساعد برای رشد شاخص کل ایجاد کند.