غلامحسین کرباسچی در برنامه تلویزیونی «به وقت ایران»، وضعیت فعلی کشور را تحمیلی توصیف کرد و تاکید کرد که ایران در تهاجمات اخیر، مهاجم نبوده و تنها در جایگاه دفاع از خود قرار داشته است. او با بازگشت به تجربه جنگ هشت ساله، خاطرنشان کرد که ایران هرگز داوطلب جنگ نبوده و حتی تمایلی به دفاع نظامی در شرایط ایده‌آل ندارد، زیرا هیچ‌کدام از مردم جهان خواهان درگیری نظامی نیستند.
هزینه‌های روانی بلاتکلیفی برای جامعه
یکی از دغدغه‌های اصلی کرباسچی در این گفتگو، آسیب‌های غیرقابل اندازه‌گیری است که تشنج‌های سیاسی و نظامی بر روان مردم وارد می‌کند. او معتقد است دغدغه تمامیت ارضی و زندگی عمومی، اکنون با یک لایه جدید از اضطراب گره خورده است.
- ترس مداوم از وقوع جنگ در ذهن ۹۰ میلیون ایرانی رخنه کرده است.
- بلاتکلیفی روزمره درباره اینکه «آیا امروز جنگ می‌شود یا نه»، آسیب‌های روانی عمیقی به جامعه زده است.
- مردم مجبور به تحمل شرایطی شده‌اند که کنترل آن از دست آن‌ها خارج است.
ضرورت ارزیابی غیر احساسی از قدرت آمریکا
کرباسچی در پاسخ به پرسش مجری درباره پذیرش توافقات دشوار، بر لزوم فاصله گرفتن از رویکردهای احساسی تاکید کرد. او استدلال می‌کند که برای خروج از بن‌بست فعلی، باید واقع‌بینانه به توانمندی‌ها و محدودیت‌ها نگریست.
او صراحتاً بیان کرد که ایران نمی‌تواند در رویارویی مستقیم با قدرت و دیپلماسی ایالات متحده وارد رقابت شود. از این رو، او خواستار آن شد که مسئولان فکری برای پایان دادن به این وضعیت کنند تا از تداوم وضعیت دفاعی تحمیلی جلوگیری شود و راه برای یک توافقنامه که جنگ را تمام کند، باز شود.
این هشدارها برای مخاطب ایرانی چه معنایی دارد؟
سخنان کرباسچی بازتاب‌دهنده نگرانی بخش‌هایی از بدنه سیاسی ایران است که معتقدند تداوم تنش‌های نظامی، فراتر از خسارات مادی، منجر به فرسودگی روانی جامعه می‌شود. اشاره او به «تحمیلی بودن» شرایط، تلاشی است برای یادآوری این نکته که ثبات داخلی در گرو مدیریت صحیح تشنج‌های خارجی است.
از منظر تحلیل سیاسی، تاکید وی بر عدم توانایی مقابله مستقیم با قدرت آمریکا در سطح دیپلماتیک و نظامی، دعوتی است به بازگشت به میز مذاکرات. این دیدگاه بر این اصل استوار است که برای حفظ تمامیت ارضی و آرامش اجتماعی، باید میان غرور ملی و واقعیت‌های ژئوپلیتیک تعادل ایجاد کرد.