تاکتیک‌های جدید در تنگه هرمز و فشار بر واشینگتن
حملات ایران به کشتی‌هایی که انسداد تنگه هرمز را نادیده می‌گیرند، در روزهای اخیر شدت گرفته است. رویترز در گزارشی مدعی شده ایران تاکتیک‌های تازه‌ای را برای هدف قرار دادن کشتی‌های عبوری از این تنگه به کار گرفته تا قیمت نفت را بالا نگه دارد. این اقدام در شرایطی رخ می‌دهد که دونالد ترامپ پیش‌تر وعده کاهش قیمت بنزین و نفت را داده بود و اکنون انتخابات میاندورهای کنگره آمریکا در پیش است.
شکار شریان‌های نفتی عربستان توسط حوثی‌ها
در سوی دیگر، حوثی‌های یمن تأسیسات نفت و گاز عربستان را هدف قرار داده‌اند. هرچند این گروه تأکید کرده‌اند که تردد کشتی‌ها در تنگه باب‌المندب (به جز کشتی‌های عربستان) آزاد است، اما حملات آن‌ها به زیرساخت‌های حیاتی ادامه دارد.
برخی از وقایع کلیدی اخیر عبارتند از:
- حمله به ساختمان مرکزی شرکت آرامکو در ظهران که منجر به آتش‌سوزی و آسیب گسترده در بخش‌هایی از ساختمان شد، هرچند عملیات نفتی این مجتمع همچنان ادامه دارد.
- تعطیلی احتیاطی خط لوله شرق به غرب عربستان در اواخر شهریور ماه به دلیل حملات.
خط لوله شرق به غرب با ظرفیت انتقال روزانه هفت میلیون بشکه نفت، پس از بسته شدن تنگه هرمز در پی آغاز جنگ آمریکا و ایران، به حیاتی‌ترین مسیر صادراتی عربستان تبدیل شده است.
هشدار صندوق بینالمللی پول درباره اقتصاد جهانی
صندوق بینالمللی پول (IMF) در واکنش به حملات حوثی‌ها به تأسیسات انرژی عربستان، نسبت به تبعات این وضعیت بر اقتصاد جهانی هشدار داد. تداوم درگیری‌ها در خلیج فارس و دریای سرخ، ریسک افزایش قیمت انرژی را برای تمام کشورهای جهان به همراه دارد و ثبات بازار نفت را به مخاطره می‌اندازد.
این خبر برای فعالان اقتصادی ایران چه معنایی دارد؟
نوسانات شدید قیمت نفت در منطقه خلیج فارس، مستقیماً بر جذابیت صادراتی و درآمدهای ارزی کشورهای تولیدکننده اثر می‌گذارد. برای ایران که یکی از بازیگران اصلی این منطقه است، هرگونه تغییر در تراز قیمتی نفت و امنیت تنگه هرمز، پیامدهای اقتصادی و سیاسی دوگانه‌ای دارد.
از یک سو افزایش قیمت‌ها می‌تواند در صورت رفع موانع صادراتی، درآمدها را بالا ببرد، اما از سوی دیگر، ناپایداری در مسیرهای ترانزیتی نفت (مانند تنگه هرمز و باب‌المندب) ریسک‌های امنیتی را افزایش داده و می‌تواند منجر به واکنش‌های متقابل بینالمللی شود که در نهایت بر ثبات اقتصادی منطقه اثر می‌گذارد.