نقشه‌های روی کاغذ در برابر واقعیت‌های زمین
روزنامه الکترونیکی فدراسیون فوتبال در شماره 458 خود، تصویری از امیر قلعهنویی در دفتر کارش منتشر کرده است. تیتر اصلی این شماره «نقشه فتح آسیا روی میز سرمربی» است و در ادامه، متنی با تعابیر حماسی سعی دارد تصویری از یک برنامه‌ریزی دقیق برای قهرمانی در جام ملتها ترسیم کند. در این روایت، قلعهنویی سرمربی‌ای باتجربه معرفی شده که در مرکز ملی فوتبال، مشغول طراحی نقشه راه آینده است تا تیم ملی را به قله قاره برساند.
نویسنده این شماره از مفاهیمی چون «طرح مدون برای رسیدن به فینال» و «برنامه‌هایی برای غافلگیر نشدن مقابل رقبا» سخن میگوید. گویی همه چیز در اتاق سرمربی مهیاست تا رؤیای دیرینه فوتبال ایران به حقیقت بپیوندد و مسیری هموار تا قهرمانی آسیا ترسیم شود. این روایت، قلعهنویی را در جایگاه کسی نشان می‌دهد که با کوله‌باری از تجربه‌های تلخ و شیرین، اکنون در حال تدوین استراتژی‌های پیروزی است.
مرز باریک میان اطلاع‌رسانی و تبلیغات
ایجاد یک رسانه مستقل توسط فدراسیون فوتبال در دو سال اخیر، گامی مثبت در جهت اطلاع‌رسانی بود. حضور نیروهای رسانه‌ای باتجربه در این مجموعه می‌توانست بستر مناسبی برای پاسخگویی و شفافیت باشد. اما بررسی محتوای شماره اخیر نشان می‌دهد که این رسانه به جای ایفای نقش اطلاع‌رسانی، به تریبونی برای دفاع یک‌جانبه از عملکرد کادر فنی تبدیل شده است.
فاصله میان متون حماسی این روزنامه با پرسش‌های جدی و انتقاداتی که در فضای ورزشی جاری است، بسیار زیاد است. وقتی رسانه رسمی یک مجموعه، به جای تحلیل واقع‌بینانه، به توصیف «رؤیاها» و «نقشه‌های روی کاغذ» روی می‌آورد، در واقع مرز بین اطلاع‌رسانی و تبلیغات را از بین برده است. در حالی که مخاطب منتظر پاسخ به چالش‌های فنی تیم ملی است، با توصیفاتی مواجه می‌شود که بیشتر جنبه نمایشی دارد تا مستند.
- تمرکز بر تصویرسازی حماسی به جای ارائه نتایج ملموس.
- استفاده از عباراتی نظیر «از اینجا تا قله قاره» برای توجیه وضعیت فعلی.
- تبدیل رسانه فدراسیون از ابزار پاسخگویی به ابزار دفاعی.
این خبر برای هواداران فوتبال ایران چه معنایی دارد؟
برای مخاطبی که نتایج بازی‌ها را می‌بیند، تضاد میان واقعیت زمین و ادعاهای روی کاغذ، باعث افزایش شکاف اعتماد میان هواداران و مدیریت فدراسیون می‌شود. وقتی رسانه رسمی فدراسیون به جای پذیرش انتقادات، به دنبال خلق یک فضای خیالی از «نقشه فتح آسیا» است، در واقع فشار عصبی هواداران را به دلیل عدم شفافیت افزایش می‌دهد.
در فوتبال مدرن، برنامه‌ریزی در اتاق رختکن و دفتر کار معنا پیدا می‌کند اگر در زمین جاری شود. تکیه بر روایت‌های حماسی در رسانه داخلی فدراسیون، بدون داشتن نتایج متقاعدکننده، تنها باعث تبدیل شدن این رسانه به ابزاری برای توجیه شکست‌ها یا بزرگ‌نمایی‌های بی‌اساس خواهد شد.