
بنبست در مذاکرات هستهای و هشدار البرادعی
حسن روحانی در دیداری که اخیراً صورت گرفت، از وضعیت بحرانی پرونده هستهای ایران سخن گفت. او اشاره کرد که ایران به اکثر سؤالات ۲۴گانه آژانس بینالمللی انرژی اتمی پاسخ داده است، اما این پاسخها برای آژانس کافی نبوده و آنها خواستههای جدیدی را مطرح کردهاند. در این میان، محمد البرادعی، رئیس آژانس، تهدیداتی ضمنی را در دستور کار قرار داده و کشورهای اروپایی نیز تا این لحظه تمایلی به اعزام مذاکرهکننده نشان ندادهاند.
توصیههای روسیه و چین و فشار در داخل ایران
روسیه و چین در مواجهه با این بحران، به ایران توصیه کردهاند که قطعنامه مربوطه را بهطور کامل اجرا کند تا از احتمال ارجاع پرونده به شورای امنیت سازمان ملل جلوگیری شود. این فشارها در فضای داخلی ایران نیز بازتاب یافته است؛ به گونهای که هیئت دولت نگران وضعیت موجود است و نمایندگان مجلس با امضای نامهای، از رئیسجمهور خاتمی خواستهاند تا شرایط را بپذیرد.، رهبری نیز با توقف موقت غنیسازی موافقت کرده است.
با این حال، تردیدهایی وجود دارد که حتی در صورت پذیرش این شرایط، ایالات متحده ممکن است به دلیل عدم اعتماد به ایران، این اقدامات را بینتیجه کند. قرار است در جلساتی با رهبری، فرضیات مختلف بررسی و سپس مشورتهای لازم صورت گیرد.
اتحاد مسلمانان در برابر تندروها
در مراسم اختتامیه اجلاس مجمع جهانی اهلبیت که با حضور حدود ۳۰۰ نفر از شخصیتهای شیعی و داخلی برگزار شد، آیتالله آصفی دبیرکل مجمع، گزارشهای کمیسیونها و میزگردها را ارائه کرد. در این مراسم، بر لزوم اتحاد جهان اسلام تأکید شد. پرسش اصلی این بود که در حالی که مسیحیهای تندرو و صهیونیستها پس از دو هزار سال نزاع، برای مبارزه با اسلام متحد شدهاند، چرا مسلمانان در برابر دشمنان نیرومند همپیمان نمیشوند؟
ناامنی در عراق و انفجارها در شمال
وضعیت امنیتی در بغداد نیز متشنج است. یک ماشین بمبگذاری شده در مقابل هتل الرشید، محل استقرار مأموران امنیتی آمریکا، منفجر شد که منجر به کشته و زخمی شدن تعدادی از افراد شد. در این حادثه، یکی از اعضای شورای حکومتی نیز مجروح گشته است. همزمان، سه انفجار در خطوط لولههای نفت شمال عراق گزارش شده و اختلافات بر سر حضور سربازان ترکیه و رایس، مشاور امنیت ملی آمریکا، همچنان ادامه دارد.
این خبر برای تحلیلگران سیاسی چه معنایی دارد؟
این گزارش نشاندهنده فشار همهجانبهای است که دولت اصلاحات در دوران ریاستجمهوری خاتمی با آن مواجه بود. تضاد میان پذیرش خواستههای آژانس برای جلوگیری از ارجاع به شورای امنیت و تردید در مورد حسننیت آمریکا، بازتابدهنده پیچیدگیهای دیپلماسی هستهای ایران در آن مقطع است.
همچنین، همزمانی بحران هستهای با ناامنیهای شدید در عراق (مانند بمبگذاری در بغداد و تخریب خطوط نفت)، نشان میدهد که ایران در محیطی بسیار بیثبات و متلاطم در همسایگی خود، سعی در مدیریت پروندههای حساس داخلی و خارجی داشته است.