
اسماعیل بقائی در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، تناقض آشکاری را در دیدگاههای رئیسجمهور فرانسه درباره تسلیحات هستهای رصد کرد. او به اظهارات امانوئل ماکرون در جریان آزمایش یک موشک بالستیک با قابلیت حمل کلاهک هستهای اشاره کرد که در آن، «ترسناک بودن» و «قدرتمند بودن» را پیششرطهای لازم برای «آزاد بودن» دانست.
تضاد در تعریف امنیت؛ از پاریس تا تهران
سخنگوی وزارت خارجه در حالی این موضوع را مطرح کرد که ماکرون در مورد ایران موضعی کاملاً متفاوتی دارد. بقائی یادآور شد که رئیسجمهور فرانسه صراحتاً اعلام کرده است ایران هرگز، چه امروز و چه در پنج یا ده سال آینده، نباید صاحب سلاح هستهای شود. این تفاوت دیدگاه، پرسشی بنیادین را ایجاد میکند: چرا منطقی که برای فرانسه ضامن امنیت و آزادی است، در مورد ایران تبدیل به «تهدید» میشود؟
انحصار مشروعیت ترساندن
به باور بقائی، مسئله اصلی تنها داشتن یا نداشتن تسلیحات نیست، بلکه تلاش برای حفظ انحصاری از «ترسناک بودن» است. او استدلال کرد که غرب میخواهد مشروعیت ترساندن را تنها در اختیار خود نگه دارد. بر اساس این تحلیل، قدرتهای هستهای سلاحهای خود را ابزاری برای صلح و امنیت میبینند، اما همین منطق را وقتی در مورد کشورهای دیگر، حتی در چارچوب برنامههای صلحآمیز و تحت نظارت بینالمللی، به کار میرود، تهدیدآمیز مینامند.
- فرانسه بازدارندگی هستهای را برای آزادی خود ضروری میداند.
- در مقابل، هرگونه پیشرفت هستهای ایران را تهدیدی برای صلح تعریف میکند.
- این رویکرد، بیشتر از آنکه حافظ صلح باشد، ابزاری برای سیطرهطلبی یک گروه خاص است.
بقائی در پایان تاکید کرد نظمی که امنیت و صلح را حق همگان نداند و بر پایه خودبرترپنداری بنا شده باشد، در واقع صلح نیست، بلکه تلاشی برای محدود کردن دیگران از طریق تصویرسازیهای دروغین است.
این واکنش برای مخاطب ایرانی چه معنایی دارد؟
این اظهارات در حالی مطرح میشود که ایران سالهاست بر صلحآمیز بودن برنامه هستهای خود تأکید دارد و در عین حال، با فشارهای بینالمللی و تحریمهای گسترده روبهرو است. واکنش بقائی در واقع اشاره به مفهوم «آپارتاید هستهای» دارد؛ وضعیتی که در آن تعدادی از کشورهای جهان حق مالکیت سلاح هستهای را برای خود مشروع میدانند، اما هرگونه دسترسی به فناوری هستهای توسط کشورهای دیگر را خط قرمز میبینند.
برای خواننده ایرانی، این خبر بازتابدهنده تنشهای دیپلماتیک میان تهران و پاریس و بازتابی از تقابل دیدگاهها درباره حق حاکمیت ملی در حوزه فناوریهای پیشرفته است.