رصد ارزی صادرات؛ ۴۰ درصد منابع در دسترس نیست
مجیدرضا حریری، رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و چین، با اشاره به حجم ارزهای بازنگشته، تأکید کرد این آمار مستقیماً از سوی رئیس‌کل بانک مرکزی اعلام شده است. او تصریح کرد که این ارقام نه از زبان منتقدان دولت، بلکه بر اساس داده‌های رسمی نظام بانکی کشور به دست آمده است.
زمانی که حجم کل صادرات غیرنفتی کشور را حدود ۵۰ میلیارد دلار برآورد کنیم، عدد ۲۱ میلیارد دلار به عنوان مبلغ بازنگشته، زنگ خطر را به صدا در می‌آورد. این وضعیت به معنای آن است که تقریباً ۴۰ درصد از کل منابع ارزی حاصل از صادرات، به جای ورود به چرخه رسمی اقتصاد و تقویت ذخایر ارزی، از مسیرهای موازی عبور کرده یا در خارج از کشور باقی مانده‌اند.
تفکیک مبالغ شناسایی شده و پرونده‌های باز
بانک مرکزی برای مدیریت این بحران، مبالغ بازنگشته را به دو بخش تقسیم کرده است تا مسیر بازگرداندن آن‌ها را طی کند:
- ۱۳ میلیارد دلار شناسایی شده:بر اساس برنامه‌ریزی‌های فعلی، مسیر این مبلغ مشخص شده و قرار است طی چند ماه آینده به چرخه اقتصاد کشور بازگردد.
- ۸ میلیارد دلار درگیر پرونده‌های حقوقی:این بخش از ارزها درگیر پرونده‌های مربوط به «کارت‌های بازرگانی اجاره‌ای» است و پیگیری وضعیت آن‌ها در دستور کار بانک مرکزی قرار دارد.
استفاده از کارت‌های بازرگانی اجاره‌ای یکی از حفره‌های نظام تجارتی است که اجازه می‌دهد ارز حاصل از صادرات بدون نظارت دقیق بانکی، در حساب‌های خارج از کشور باقی بماند. اکنون تمرکز بانک مرکزی بر این است که با شناسایی دقیق این پرونده‌ها، مانع از تداوم فرار سرمایه در قالب معاملات صادراتی شود.