محمد زنوزی‌راد، دبیر انجمن پزشکان کودکان ایران، در بررسی دستاوردهای نظام سلامت پس از انقلاب، کاهش قابل توجه مرگومیر نوزادان را یکی از نقاط قوت این حوزه دانست. او با بازگشت به سال‌های آغازین فعالیت خود اشاره کرد که در آن زمان از هر هزار نوزاد متولد شده، حدود ۲۵ نوزاد جان خود را از دست می‌دادند، اما توسعه زیرساخت‌ها و امکانات پزشکی باعث شد این عدد به زیر ۱۰ مورد در هر هزار تولد برسد.
پیشتازی ایران در منطقه مدیترانه شرقی
ایران در مسیر کاهش نرخ مرگومیر نوزادان، گام‌های سریعی برداشت و توانست در منطقه مدیترانه شرقی جزو نخستین کشورهایی باشد که به این سطح از استانداردها دست یابد. برای درک بهتر این دستاورد، باید وضعیت ایران را با سایر نقاط جهان مقایسه کرد.
- بسیاری از کشورهای آفریقایی با وجود برتری در شرایط اقتصادی نسبت به برخی کشورها، همچنان نرخ مرگومیر نوزادان بسیار بالایی دارند.
- در برخی از این کشورها، حتی در بهترین شرایط، شاخص مرگومیر نوزادان از ۲۰ در هزار پایین‌تر نمی‌آید.
تخصص‌های پزشکی و بومی‌سازی تجهیزات
رسیدن به این آمار پایین، نتیجه تلاش‌های گسترده در دو بخش نیروی انسانی و تجهیزات است. تربیت فوق‌تخصص‌های نوزادان و به‌کارگیری پرستاران ویژه مراقبت از نوزادان، نقش کلیدی در نجات جان نوزادان در ساعات اولیه تولد داشته است. این تخصص‌ها باعث شده تا مدیریت مراقبت‌های ویژه نوزادان در ایران به سطح استانداردهای جهانی برسد.
در کنار نیروی انسانی، زیرساخت‌های سخت‌افزاری نیز تحول یافته‌اند. بخش بزرگی از تجهیزات مورد نیاز در بخش‌های مراقبت ویژه نوزادان (NICU) اکنون در داخل کشور تولید می‌شود. ایران نه تنها در دانش فنی و زیرساخت‌های نرم‌افزاری به خودکفایی رسیده، بلکه در حال حاضر ظرفیت توسعه تولید و حتی صادرات این تجهیزات به کشورهای دیگر را دارد.
هشدار درباره خطر خوددرمانی در خانواده‌ها
با وجود پیشرفت‌های پزشکی، محمد زنوزی‌راد نسبت به یک چالش اجتماعی هشدار داد: مصرف خودسرانه دارو و دوری از مراجعه به پزشک. بسیاری از خانواده‌ها به دلیل باورهای نادرست، از مراجعه به پزشکان کودکان اجتناب می‌کنند یا تصور می‌کنند پزشک لزوما داروهای زیادی تجویز می‌کند.
دبیر انجمن پزشکان کودکان تاکید کرد که این تصور کاملا اشتباه است. پزشکان کودکان در تلاش‌اند تا نسخه‌ها را تا حد ممکن کوتاه، منطقی و متناسب با نیاز واقعی نوزاد و کودک تنظیم کنند تا از عوارض مصرف بی‌رویه دارو جلوگیری شود.