ایران در مسیر جدید: کریدورهای اوراسیا، مهار تحریم‌های غرب را تسهیل می‌کنند

بازار - گروه بین‌الملل: راهبرد فشار حداکثری واشنگتن برای انزوای ساختاری اقتصاد ایران با چالش جدی روبرو شده است. تازه‌ترین پژوهش اندیشکده هادسون نشان می‌دهد که تهران، با ادغام در کلان‌کریدورهای اوراسیایی مانند کریدور بین‌المللی شمال-جنوب و حوضه راهبردی خزر، پیوند راهبردی قوی‌تری با قدرت‌های نوظهور شرق برقرار کرده است. این کشور همچنین از سازوکارهای تسویه مالی غیردلاری و تهاتری بهره می‌برد تا محاصره دریایی غرب را مهار کند. تحلیل‌ها نشان می‌دهند که تحریم‌ها دیگر به عنوان ابزاری فلج‌کننده عمل نمی‌کنند، بلکه به متغیری قابل مدیریت در اقتصاد سیاسی ایران تبدیل شده‌اند. برای چند دهه، معماری تحریم‌های یکجانبه و چندجانبه ایالات متحده بر این فرض استوار بود که قطع دسترسی به گلوگاه‌های مالی متمرکز غرب (مانند سوئیفت) و مهار آبراه‌های حیاتی بین‌المللی، هر اقتصادی را به زانو در می‌آورد. اما اکنون، با ظهور «ژئواکونومی موازی»، این الگو کارایی خود را از دست داده است. ایران به جای پذیرش انزوای تحمیلی، یک بازآرایی بنیادین در جغرافیای تجارت خارجی خود انجام داده و وزن ژئوپلیتیک کشور را از اتکای صرف به مسیرهای دریایی تحت نفوذ غرب به سمت مسیرهای زمینی، ریلی و دریای بسته خزر هدایت کرده است. این تحول راهبردی در بستری از تغییرات کلان در نظم بین‌المللی رخ داده است؛ جایی که قدرت‌های نوظهور شرقی و منطقه‌ای با داشتن منافع مشترک در کاهش نفوذ هژمونیک دلار، انگیزه فزاینده‌ای برای توسعه خطوط امن و مصون از مداخله آمریکا دارند. آمارهای تجاری نشان می‌دهند که حجم تبادلات غیرنفتی ایران با همسایگان زمینی آن به طور قابل توجهی افزایش یافته است.