توزیع نابرابر ارز در واردات وسایل نقلیه
ارزش واردات خودروهای سواری در سال ۱۴۰۴ به یک میلیارد و ۵۳۰ میلیون دلار رسید. در مقابل، سهم ناوگان مسافری عمومی شامل اتوبوس، مینی‌بوس و ون در همین بازه زمانی تنها ۱۵۷ میلیون دلار ثبت شده است. این تفاوت فاحش نشان میدهد که علی‌رغم بحران ترافیک و آلودگی هوای شهرهای بزرگ، نوسازی ناوگان حملونقل عمومی در اولویت‌های ارزی واردات قرار ندارد.
سقوط و بازگشت؛ بررسی روند واردات سواری (۱۳۹۰ تا ۱۴۰۴)
بررسی آمارهای مربوط به خودروهای سواری در دهه اخیر، نوسانات شدیدی را نشان میدهد. اوج واردات در این بازه زمانی به سال ۱۳۹۳ بازمی‌گردد که طی آن ۱۰۳ هزار و ۳۳۷ دستگاه خودرو وارد کشور شد.
با تشدید تحریم‌ها و اعمال ممنوعیت‌های قانونی، این روند تغییری بنیادین کرد:
- سال ۱۳۹۶:حدود ۷۰ هزار دستگاه وارد شد.
- سال ۱۳۹۷:تعداد خودروها به ۱۵ هزار دستگاه سقوط کرد.
- سال‌های ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۰:واردات خودروهای سواری به صفر رسید.
- سال ۱۴۰۱:تنها ۸۵۰ دستگاه ترخیص شد.
تثبیت دوباره در محدوده ۶۰ تا ۷۰ هزار دستگاه
جریان واردات از سال ۱۴۰۲ دوباره جان گرفت. تعداد خودروهای سواری وارداتی در سال ۱۴۰۲ به ۱۱ هزار و ۲۳۶ دستگاه افزایش یافت و در سال ۱۴۰۳ این رقم به ۶۳ هزار دستگاه رسید. در سال ۱۴۰۴ نیز ۶۷ هزار دستگاه خودرو سواری وارد شد.
این آمارها حاکی از آن است که بازار واردات خودروهای سواری به‌صورت CBU (اتومبیل‌های کامل و آماده) دوباره به محدوده سالانه ۶۰ تا ۷۰ هزار دستگاه بازگشته است، هرچند هنوز با رکورد سال ۱۳۹۳ فاصله دارد.
تغییر ترکیب ارزش واردات
دادههای مرکز پژوهشهای مجلس تأکید می‌کند که ترکیب ارزش واردات در دهه اخیر تغییر کرده و خودروهای سواری بار دیگر جایگاه صدرنشین را در ارزش کل واردات وسایل نقلیه به دست آورده‌اند.