حملات هوایی پاکستان در تاریخ ۲۴ سپتامبر بار دیگر آتش تنشهای دیرینه میان کابل و اسلامآباد را شعلهور کرد. این حملات که منجر به کشته شدن چهار غیرنظامی افغانستانی شد، فضای سیاسی و اجتماعی افغانستان را به شدت متلاطم کرده است. در حالی که حکومت طالبان بر اتخاذ موضعی قاطع و پاسخ مناسب تأکید دارد، مردم و بهویژه قبایل مرزی، فشارها را بر کابل افزایش دادهاند تا پاسخی سخت به این تجاوزات داده شود.
خشم قبایل مرزی و تقاضای نقش فعال
روزنامه «العربی الجدید» گزارش میدهد که خشم قبایل افغانستان از حملات پاکستان به نقطه جوش رسیده است. این گروهها از حکومت طالبان میخواهند که تنها به بیانیههای سیاسی اکتفا نکند و در مقابل تهاجمات پاکستان، موضعی عملی و قاطع اتخاذ کند. نکته قابل توجه این است که قبایل اکنون خواهان نقش مستقیم در مقابله با تهدیدات مرزی هستند.
سید سرور خان، یکی از رهبران قبایلی در استان جنوبی پکتیکا، در این باره میگوید: «ما صدها سال است که در این منطقه زندگی میکنیم، در حالی که پاکستان حدود ۷۰ سال پیش تأسیس شد. از زمان ایجاد این کشور توسط انگلیسیها، هیچ خیری از آن ندیدهایم.» وی با تأکید بر اینکه پاکستان نمیتواند با چند هواپیما و موشک افغانها را بترساند، هشدار داد که اگر قبایل تصمیم به عبور از مرز بگیرند، سرعت پیشروی آنها در یک شبانهروز خیره کننده خواهد بود.
پیوند تسلیحات آمریکایی و درگیریهای منطقهای
از دیدگاه رهبران قبایلی، ابزارهای جنگی پاکستان ریشه در حمایتهای خارجی دارد. سرور خان اشاره کرد که موشکهای شلیک شده توسط هواپیماهای پاکستان ساخت ایالات متحده است؛ همان تسلیحاتی که در حال حاضر در نوار غزه علیه مردم فلسطین به کار میرود.
تحلیلها نشان میدهد که حملات پاکستان احتمالاً واکنشی به حوادث داخلی این کشور است. در این Zusammenhang، محورهای زیر برجسته است:
- وقوع انفجاری گسترده در منطقه «دیره اسماعیلخان» پاکستان که تلفات جانی برجستهای بر جای گذاشت.
- استفاده پاکستان از حملات هوایی در خاک افغانستان به عنوان واکنشی به حوادث داخلی.
- افزایش احتمال درگیریهای چرخهای در مناطق مرزی دو کشور.
این وضعیت نشان میدهد که منطقه مرزی افغانستان و پاکستان بار دیگر به کانون بیثباتی تبدیل شده و هرگونه اشتباه محاسباتی میتواند منجر به یک جنگ محدود یا گسترده در این ناحیه شود.