منطق کاخ سفید؛ صبر برای امتیاز بیشتر
دونالد ترامپ پیشنهادی را که رسانهها به ایران نسبت داده بودند، رد کرد. منطق پشت این رد کردن، فراتر از یک خبر ساده است. واشنگتن فعلاً برای توافق عجلهای ندارد و تصور میکند تداوم فشار اقتصادی، فضای بیشتری برای گرفتن امتیازات سیاسی ایجاد میکند. ریچارد وایتز از کالج دفاعی ناتو این محاسبه را توضیح میدهد: کاخ سفید بر این باور است که با کمی صبر، شرایط بهتری دست مییابد و فشار اقتصادی در نهایت ایران را به انعطاف بیشتر مجبور میکند.
ترازنامه اقتصادی؛ تورم داخلی در برابر بحران انرژی جهانی
آمریکا روی فرسایش اقتصاد ایران حساب باز کرده است. آمارهای بانک مرکزی نیز فشار واقعی را تایید میکند؛ نرخ تورم نقطهبهنقطه شهریور ۸.۸۳ درصد اعلام شده است. هرچند این رقم نسبت به ماه قبل کاهش اندکی داشته، اما همچنان فشار را بر جامعه احساس میکند. با این حال، طرف دیگر معادله نیز بدون هزینه نیست.
تأثیرات این تنشها در بازارهای جهانی به شکل زیر نمایان شده است:
- اتحادیه اروپا:کمیسیونر انرژی اروپا هشدار داد که این منطقه با یک «بحران قیمت» ناشی از اختلال در عرضه انرژی روبهروست و دولتها باید برای کاهش مصرف در زمستان برنامهریزی کنند.
- ایالات متحده:بهای گازوئیل در آمریکا به سطحی رسید که بحث محدود کردن صادرات سوخت در محافل تصمیمگیرنده مطرح شد.
- اقتصاد جهانی:تحلیل تازه فارین افرز تأکید میکند که اگرچه اقتصاد جهانی بهتر از حد انتظار با «شوک هرمز» سازگار شده، اما این سازگاری به معنای پایان بحران نیست و اختلال طولانیمدت انرژی پیامدهای بزرگی خواهد داشت.
تغییر مسیرهای استراتژیک انرژی
زمان برای ایران هزینه دارد، اما برای واشنگتن هم رایگان نیست. گزارش فایننشالتایمز نشان میدهد آمریکا برای کاهش وابستگی صادرات انرژی منطقه به تنگه هرمز، در حال طراحی یک ابتکار سرمایهگذاری با کشورهای عربی است. این طرح که هدف آن توسعه خطوط لوله و زیرساختهای جایگزین است، در مرحله اولیه سرمایهای حدود ۱۰ میلیارد دلار میطلبد و در بلندمدت میتواند گسترش یابد. این اقدام نشان میدهد واشنگتن در کنار فشار اقتصادی، به دنبال تغییر ساختار لجستیک انرژی در منطقه است تا ریسکهای احتمالی جنگ فرسایشی را مدیریت کند.