
محمد نظیفی، مدیرعامل بورس انرژی، در گفتوگویی با خبرگزاری تسنیم از ظرفیتهای بلااستفاده این بازار برای مدیریت صادرات نفت سخن گفت. او معتقد است بورس انرژی اساساً برای کشوری طراحی شده که از ذخایر عظیم نفت و گاز برخوردار است و اکنون زمان آن رسیده که از این ظرفیت در سطح استراتژیکتری برای خروج محصولات نفتی از کشور استفاده شود.
تنوعبخشی به مسیرهای صادراتی نفت
نظیفی اشاره کرد که بخش بزرگی از معاملات فیزیکی در بورس انرژی در حال حاضر ماهیت بینالمللی دارند و با اهداف صادراتی انجام میشوند. او بر این باور است که نفت صادراتی کشور نیز میتواند از همین مسیر وارد بازار شود. این رویکرد نه تنها روند فروش را شفافتر میکند، بلکه باعث میشود ایران از روشهای متنوعتری برای عرضه نفت خود استفاده کند.
در حال حاضر، فروش نفت با موانع متعددی روبهرو است. مدیرعامل بورس انرژی به طور مشخص به «محاصره دریایی» و دشواریهای مربوط به تسویه معاملات اشاره کرد و افزود که بورس انرژی میتواند با ارائه روشهای متفاوت و متنوعتر، بخشی از این گرههای عملیاتی و مالی را باز کند.
تأمین مالی صنایع بالادستی از طریق ابزارهای بورس
ورود نفت به بورس تنها به جابهجایی فیزیکی کالا محدود نمیشود. نظیفی تأکید کرد که فراهم شدن بستر معاملات فیزیکی نفت، پیشنیاز ایجاد ابزارهای مالی مرتبط است. این زنجیره به شرح زیر اهمیت مییابد:
- ایجاد بسترهای معاملاتی برای نفت فیزیکی در بورس انرژی.
- توسعه ابزارهای مالی مشتق شده بر پایه معاملات نفت.
- تأمین منابع مالی لازم برای توسعه و نوسازی صنایع بالادستی نفت و گاز.
این سازوکار میتواند فشار مالی بر بخشهای تولیدی را کاهش دهد و مسیر توسعه زیرساختهای استخراج و پالایش را هموارتر کند.
انتظار برای اراده وزارت نفت
مدیرعامل بورس انرژی در پایان تأکید کرد که این بازار آمادگی کامل برای میزبانی از معاملات نفت را دارد. اما اجرای این طرح نیازمند تصمیم قطعی و اراده سیاسی در سطح وزارت نفت است تا معاملات نفت صادراتی به طور رسمی در بورس انرژی آغاز شود و اثرات مثبت آن در بخشهای ارزی و توسعه صنعتی مشاهده گردد.