تصور کنید در میان همهمه پارکهای رشت، خودرویی متوقف شود که هر گوشهاش پر از کتاب است. هدهد سفید دقیقاً همین است؛ تلاشی برای اینکه مطالعه را از محیطهای بسته و سکوت مطلق کتابخانهها بیرون بکشد و به فضای باز شهر بیاورد. کارکنان این واحد سیار هر روز با برنامهای مشخص، مسیرهای مختلفی را طی میکنند تا کتابها را به دست کسانی برسانند که شاید فرصت یا تمایلی برای مراجعه به کتابخانه مرکزی ندارند.
کتابهایی که در خیابانها میگردند
این رویکرد باعث میشود مطالعه به جای آنکه یک تکلیف آموزشی یا فعالیتی رسمی باشد، به بخشی از تفریحات شهری تبدیل شود. کودکان و نوجوانانی که در فضای باز بازی میکنند، ناگهان با دنیای داستانها و دانشنامهها روبرو میشوند. همین برخورد اتفاقی در محیطهای تفریحی، گاهی شروعی برای یک علاقه همیشگی به کتاب است و باعث میشود زنجیره مطالعه در نسلهای جدید تقویت شود.
استراتژی «هدهد سفید» برای جذب مخاطب
تغییر مکان مداوم و حضور در نقاط پرتردد شهری، استراتژی اصلی این کتابخانه است. هدهد سفید نمیخواهد مخاطب را منتظر نگه دارد، بلکه خودش به سراغ مردم میرود. سیستم امانت کتاب در فضای باز، سد میان کاربر و منبع اطلاعاتی را میشکند و دسترسی به دانش را تسهیل میکند.
- حضور در پارکهای شهری و مراکز تجمع خانوادهها
- ارائه مجموعههای متنوع کتاب برای گروههای سنی مختلف
- کاهش فاصله فیزیکی میان شهروندان و منابع علمی
- ترویج فرهنگ مطالعه در محیطهای غیررسمی و تفریحی
تغییر نگاه به مطالعه در رشت
وقتی کتابخانه به جای یک ساختمان ساکن، به یک خودروی متحرک تبدیل میشود، مفهوم مطالعه تغییر میکند. دیگر بحثِ رفتن به کتابخانه نیست، بلکه بحثِ رسیدنِ کتاب به دست مردم است. تجربه حضور هدهد سفید در رشت نشان داد که اگر منابع را در دسترس مردم قرار دهند، تمایل به مطالعه بهطور طبیعی افزایش مییابد. این خودرو با هر توقف در یک نقطه جدید، در واقع دریچهای تازه به دنیای دانش میگشاید و مطالعه را از یک فعالیت ایستا به فعالیتی پویا تبدیل میکند.