بسیاری از خانوادههای ایرانی در ماههای اخیر با نوسانات شدید قیمت میوهها در بازار مواجه بودهاند؛ وضعیتی که در سایه تورم و شرایط اقتصادی فعلی، گلایههای بسیاری را برانگیخته است. اما بررسی ریشههای این گرانی نشان میدهد که فشار هزینهها مستقیماً به سفره مردم منتقل شده است.
هزینههای تولید؛ موتور محرک گرانی
مجتبی شادلو، نایب رئیس اتحادیه باغداران تهران، صراحتاً اعلام کرد که هزینههای مربوط به تولید، بستهبندی و جمعآوری محصولات نسبت به سال گذشته سه برابر شده است. این جهش هزینهای در زنجیره تأمین، در نهایت منجر به افزایش دو برابری قیمت نهایی میوهها در بازار شد. هرچند تولیدکنندگان امیدوارند کل هزینههای جاری در زنجیره تولید، در نهایت اقتصادی باشد تا فشار کمتری به مصرفکننده وارد شود.
تولید در برابر چالش نقدینگی و قطعی برق
در حالی که شرایط اقلیمی امسال مانع تولید محصولات نشد، اما باغداران با چالشهای زیرساختی و مالی دستوپنجه نرم میکنند. قطعی برق یکی از موانع جدی تولید در سال جاری بود که بهرهوری را تحت تأثیر قرار داد. علاوه بر این، تأمین نقدینگی برای استمرار تولید به یک بحران تبدیل شده است؛ به طوری که تولیدکنندگان برای ادامه فعالیت خود با دشواریهای جدی روبرو هستند.
سیر صعودی حجم تولیدات کشاورزی
با وجود بحرانهای مالی فعلی، نگاهی به تاریخچه تولیدات کشاورزی ایران نشاندهنده رشد چشمگیری در حجم تولید است. بر اساس آمارهای موجود:
- حجم تولید محصولات کشاورزی در اوایل انقلاب اسلامی حدود ۲۰ میلیون تن بود.
- این رقم در سالهای اخیر به بیش از ۱۳۰ میلیون تن رسیده است.
چشمانداز بازار؛ آیا قیمتها کاهش مییابد؟
برآوردها از بازار میوه نشان میدهد که با وجود رشد شدید هزینههای تولید، احتمال تعادل قیمتها در آینده نزدیک وجود دارد. دو عامل اصلی در این پیشبینی نقش دارند: نخست، شرایط جوی مساعد و دوم، فراوانی عرضه محصولات در بازار. انتظار میرود با ورود حجم بیشتری از محصولات به بازار، فشار قیمتی کاهش یابد، مشروط بر آنکه تولیدکنندگان بتوانند با وجود ناپایداری بازار و کمبود نقدینگی، به روند تولید خود ادامه دهند تا کشور از این بحران خارج شود.