سقوط قیمتها و صعود نرخ تورم به مرز ۹۰ درصد
مرکز آمار ایران برای سومین ماه متوالی نرخ تورم عمومی را در محدوده ۹۰ درصد اعلام کرد. بررسی شاخص قیمت مصرفکننده نشان میدهد اقتصاد ایران با موجی از گرانی روبهرو است که کنترل آن دشوار به نظر میرسد. اعداد رسمی این بازه زمانی را به شرح زیر ثبت کردهاند:
- خرداد ۱۴۰۵: ۸۸.۶ درصد
- تیر ۱۴۰۵: ۸۷.۹ درصد
- مرداد ۱۴۰۵: ۸۹ درصد
رکوردشکنی در تاریخ معاصر اقتصاد ایران
نگاهی به بایگانی آماری بانک مرکزی و مرکز آمار نشان میدهد تورم مرداد ۱۴۰۵، بالاترین نرخ تورم نقطهبهنقطه در دهههای اخیر است. این جهش قیمتی چنان شدید است که در تاریخ اقتصادی ایران از دوران پس از جنگ جهانی دوم و سالهای دهه ۲۰ میلادی تاکنون سابقه نداشته است. این یعنی جامعه با وضعیتی مواجه است که در هیچکدام از ادوار گذشته تجربه نکرده بود.
هشدار درباره «تحریمپلاس» و ابرتورم
کارشناسان وضعیت فعلی را فراتر از یک نوسان ساده میبینند. مسعود نیلی، مشاور اقتصادی دولت یازدهم، معتقد است اقتصاد ایران پس از سالها تحمل تورم مزمن، اکنون در ایستگاه پیش از ابرتورم یا همان مرحله تورم بسیار بالا قرار گرفته است.
از سوی دیگر، وزیر اقتصاد در دولت سیزدهم شرایط کنونی را «تحریمپلاس» توصیف میکند. او تأکید دارد که وضعیت فعلی فراتر از تحریمهای دهههای گذشته است و اضافه شدن محاصره دریایی به این فشارها، تبعات گستردهای برای اقتصاد کشور به همراه خواهد داشت.
تناقض تورم و بیکاری در سال ۱۴۰۵
در حالت معمول، افزایش نرخ تورم به دلیل افزایش تقاضا میتواند منجر به کاهش نرخ بیکاری شود، اما دادههای مرکز آمار ایران روایت متفاوتی دارد. آمارهای مربوط به حدفاصل بهار ۱۴۰۴ تا بهار ۱۴۰۵ نشان میدهد که نرخ بیکاری در کشور رشد کرده است. این تضاد نشان میدهد که تورم فعلی نه از مسیر رشد تقاضا، بلکه از مسیرهای بحرانیتری تغذیه میشود.