لرزه بر اندام اعتماد خریداران و فروشندگان
التهاب بازارهای موازی، پیش از آنکه روی اعداد و ارقام مسکن اثر بگذارد، روحیه معاملهگران را هدف میگیرد. منصور غیبی، کارشناس بازار مسکن، معتقد است ثبات روانی و امنیت فکری، پیششرط هرگونه معامله در بازار است. وقتی بازار ارز متلاطم میشود، این اعتماد از بین میرود.
در چنین شرایطی، خریداران و فروشندگان دچار تردید میشوند. فروشنده نگران است که پس از فروش ملک خود، در محیطی متلاطم نتواند واحد جایگزین بخرد و خریدار نیز از ترس جهشهای احتمالی، تصمیمگیری را به تعویق میاندازد. این وضعیت باعث میشود چرخه معاملات مسکن کند شود.
فاصله زمانی بین رشد دلار و گرانی مسکن
بسیاری تصور میکنند افزایش قیمت دلار باید بلافاصله به افزایش قیمت خانه منجر شود، اما واقعیت متفاوت است. نوسانات ارزی اثر آنی و فوری بر قیمت مسکن ندارند و نمود این تغییرات بیشتر در بلندمدت ظاهر میشود. برای اینکه جهش دلار به قیمت آپارتمانها منتقل شود، باید زنجیرهای از اتفاقات رخ دهد:
- تثبیت قیمت دلار در سطوح جدید و خروج از حالت نوسانی.
- انتقال قیمت جدید ارز به نهادههای تولید و مصالح ساختمانی.
- افزایش هزینههای خدمات مرتبط با ساختوساز و دستمزدها.
انتقال این هزینهها به قیمت نهایی مسکن زمانبر است و تنها زمانی رخ میدهد که قیمتها در سطوح جدید تثبیت شوند، نه در زمان نوسانات شدید و گذرا.
تله انتظارات تورمی و دشواری کشف قیمت
بزرگترین چالش فعلاً نه قیمت مصالح، بلکه «انتظارات تورمی» است. وقتی بازار موازی آشفتگی میگیرد، کشف قیمت واقعی مسکن دشوار میشود. این فشار روانی باعث میشود برخی سازندگان یا مالکان بر اساس پیشبینیهای شخصی و نه هزینههای واقعی، قیمتها را بالا ببرند که این امر باعث پیچیدهتر شدن وضعیت بازار میشود.