تغییرات پیشرانه و جهش در برد عملیاتی
موشک جدید 9M723-2 در واقع نسخه تکاملیافته مدل قدیمیتر 9M723-1 است. تفاوت بنیادین این دو در سامانه پیشران نهفته است؛ روسیه با نصب موتور بزرگتری روی این موشک، توانست برد آن را به ۱۰۰۰ کیلومتر برساند. این تغییر فنی باعث شد لوله پرتابگرهای موشک نیز برای تطبیق با ابعاد جدید، بزرگتر شوند.
تحلیلگران اوکراینی معتقدند این موشک یک سیستم کاملاً جدید نیست. اکثر اجزای داخلی 9M723-2 با مدل قبلی یکسان است و تنها بخش پیشرانه تغییر کرده تا برد عملیاتی دو برابر شود. این موشکها همچنان از مسیرهای نیمه بالستیک فشرده استفاده میکنند که مانورپذیری آنها را در برابر سامانههای پدافندی افزایش میدهد.
زمانبندی تولید و اولین ردپایها
شواهد مربوط به توسعه این کلاس جدید از ماه مه ۲۰۲۴ و در جریان ویدئویی به مناسبت هفتاد و هشتمین سالگرد سایت آزمایش موشکی «کاپوستین یار» آشکار شد. گزارشهای متعددی نشان میدهد روسیه اکنون به مراحل نهایی تولید انبوه موشک اسکندر-۱۰۰۰ نزدیک شده و انتظار میرود این روند در اوایل سال ۲۰۲۵ به طور کامل آغاز شود.
اهداف استراتژیک: از اوکراین تا اروپای غربی
استقرار این موشکها در کالینینگراد، غربیترین قلمرو روسیه، یکی از محتملترین سناریوهاست. در صورت استقرار در این منطقه، اهدافی در سراسر اروپای مرکزی، غربی و محدوده دریای بالتیک در برد مستقیم این تسلیحات قرار میگیرند. احتمالاً روسیه پیش از انتقال این سامانهها به کالینینگراد، نخستین آزمایشهای رزمی آنها را در میدان نبرد اوکراین به پایان میرساند.
پیشینه استفاده از خانواده اسکندر در این جنگ نشاندهنده اهمیت استراتژیک آنهاست. روسیه پیشتر از مدلهای اسکندر-ام برای اهداف زیر استفاده کرده است:
- سرکوب سامانههای پدافند هوایی پاتریوت و اس-۳۰۰ اوکراین
- حمله به مواضع متخصصان غربی و اهداف با اولویت بالا
- تخریب مراکز فرماندهی در عمق خاک اوکراین
افزایش ظرفیت تولید این سامانهها از فوریه ۲۰۲۲ تاکنون، شدت حملات موشکی روسیه را در جبهههای مختلف افزایش داده است.