سفرهای میدانی و بررسی وضعیت جبههها
بر اساس روزنوشتهای سال ۱۳۶۷ آیتالله اکبر هاشمی رفسنجانی، ایشان برای بررسی پیشامدها و پیشبینی آینده، سفرهای متعددی به جبهههای جنوب، غرب و شمال غرب داشتند تا از طریق فرماندهان میدان و نیروهای مطلع در مجلس، وضعیت موجود را ارزیابی کنند.
مشاهده جنایات در حلبچه
در یکی از این سفرها، ایشان به منطقه حلبچه رفتند تا آثار بمبارانهای شیمیایی و کشتارهای دستهجمعی مردم کرد توسط رژیم بعث عراق را مشاهده کنند. این بازدید شامل موارد زیر بود:
- مشاهده فیلمهای تکاندهنده از قتلهای فجیع.
- مذاکره با بازماندگان و آوارگان در ایران.
- بازدید از مصدومان شیمیایی در بیمارستانها.
- ارزیابی شرایط در جلسات با فرماندهان قرارگاهها.
بررسی دلایل عقبنشینی در جبهههای جنوب
پس از سقوط فاو و عقبنشینی نیروها از این منطقه، و همچنین عقبنشینی از منطقه کربلای ۵ و جزیره مجنون، گفتگوهایی با فرماندهان و ناظران صورت گرفت. در این جلسات، دلایل اصلی عقبنشینی به شرح زیر ذکر شد:
- کمبود نیروی انسانی.
- استفاده گسترده دشمن از بمبهای شیمیایی.
وضعیت جبهههای غربی و منطقه مهران
آیتالله رفسنجانی در خاطرات خود به سفر به مناطق غربی پس از عقبنشینی از مهران اشاره کردهاند. در گفتگو با نیروهای ارتش در این منطقه، دلایل ضعفها و عقبنشینی به موارد زیر نسبت داده شد:
- کمبود نیرو و امکانات.
- نداشتن نیروی داوطلب کافی.