مواضع دولت ترامپ و واشنگتن
دولت ترامپ از متحدان خود خواسته در طرح جدید آمریکا برای منزوی کردن اقتصاد ایران مشارکت کنند و همزمان واشنگتن در تلاش است چین را نیز با این کارزار همراه کند. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، تنها به بیان این موضع بسنده کرد که فشار اقتصادی جدید قرار است حکومت ایران را تحت فشار قرار دهد و واشنگتن از پکن نیز خواسته است با این سیاست همراه شود. او قرار است روز دوشنبه جزئیات بیشتری از اقدامات اقتصادی جدید آمریکا علیه ایران ارائه کند.
موقعیت چین
پکن طی سالهای گذشته مهمترین مقصد صادرات نفت ایران بوده و حتی در دوره اعمال شدیدترین تحریمهای آمریکا نیز به خرید نفت از ایران ادامه داده است. بر اساس دادههای شرکت کپلر، بیش از 80 درصد نفت ایران که از مسیر دریایی صادر میشود، به چین میرود. این موضوع باعث شده چین یکی از مهمترین حلقههای زنجیره فشار اقتصادی جدید آمریکا باشد.
تهدیدات جدید آمریکا
- توقف فعالیتهایی از جمله انتقال نفت
- توقف تراکنشهای مالی
- توقف فعالیت صرافیها
- توقف ثبت کشتیها
- توقف استفاده از شرکتهای پوششی
وضعیت جنگ ایران و آمریکا
ترامپ نیز در تهدید تازه خود علیه کشورهایی که به تجارت با ایران ادامه میدهند، از کشور خاصی نام نبرده، اما خواستار توقف فعالیتهایی از جمله انتقال نفت، تراکنشهای مالی، فعالیت صرافیها، ثبت کشتیها و استفاده از شرکتهای پوششی شده است؛ اقداماتی که بخش مهمی از سازوکار تجارت خارجی ایران را هدف میگیرند.
این فشار اقتصادی در شرایطی مطرح میشود که جنگ ایران و آمریکا و اسرائیل، پس از نزدیک شدن به شش ماه به یک بنبست نظامی رسیده. مذاکرات نیز فعلا متوقف شده و هیچیک از طرفین نتوانستهاند اهداف اصلی خود را بهطور کامل محقق کنند.
در همین شرایط، تنگه هرمز همچنان تا حدی بسته مانده و آمریکا نیز محاصره دریایی متقابلی علیه ایران اعمال میکند. این وضعیت علاوه بر فشار مستقیم بر اقتصاد ایران، بازار جهانی انرژی و مسیرهای صادرات نفت را نیز تحت تأثیر قرار داده است.