کشف یک «ابرزمین» که قوانین اخترفیزیک را به چالش می‌کشد

باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - سیاره دوردست GJ 523b، تقریباً دو برابر قطر زمین است، اما جرم آن تقریباً 23 برابر سیاره ما است. این امر آن را به یک جسم فوق‌العاده متراکم تبدیل می‌کند، با چگالی حدود 7.8 گرم در هر سانتی‌متر مکعب، نزدیک به چگالی آهن. این سیاره عجیب هر 17.75 روز یکبار به دور ستاره خود می‌چرخد و تخمین زده می‌شود که این منظومه سیاره‌ای تنها حدود 170 میلیون سال قدمت داشته باشد - سنی نسبتاً جوان در مقیاس کیهانی. آنچه دانشمندان را حتی بیشتر شگفت‌زده می‌کند این است که این چگالی بالا نشان‌دهنده جو بسیار نازکی است، حتی اگر اندازه بزرگ و جرم عظیم آن، در شرایط عادی، مقادیر زیادی گاز را جذب کرده و جو ضخیمی را تشکیل داده باشد، همانطور که در مورد سیارات گازی غول‌پیکر در منظومه شمسی ما صادق است. این سیاره ابتدا توسط ماهواره TESS ناسا شناسایی شد، که کاهش‌های دوره‌ای در روشنایی یک ستاره ناشی از عبور سیارات از مقابل ستاره‌اش را رصد می‌کند. سفر به اینجا ختم نشد. دانشمندان مشاهدات خود را با استفاده از تلسکوپ زمینی WIYN در رصدخانه ملی کیت پیک در آریزونا ادامه دادند و از طیف‌سنج‌های پیشرفته برای اندازه‌گیری تأثیر گرانشی سیاره بر ستاره‌اش استفاده کردند. با ترکیب این اندازه‌گیری‌ها، تیم توانست جرم، شعاع و چگالی سیاره را به طور دقیق محاسبه کند. آنها تعیین کردند که وزن این سیاره 23.5 برابر جرم زمین است، در حالی که شعاع آن 2.55 برابر بزرگتر است. این جرم عظیم در حجم نسبتاً کوچکی متمرکز شده است و به آن چگالی فوق‌العاده بالایی می‌دهد که از بیشتر سیارات سنگی شناخته شده فراتر می‌رود.