مصوبات جدید مجلس در حوزههای مختلف، از همکاریهای علمی گرفته تا فعالیتهای هنری و سیاسی، با رویکردی امنیتی تدوین شده است که منتقدان آن را عاملی برای انزوای کشور و محدودیت آزادیهای فردی و علمی میدانند.
محدودیتهای علمی و آموزشی
در بخش مربوط به فعالیتهای دانشگاهی و آموزشی، دو بند اصلی با مجازاتهای حبس تعریف شده است:
- همکاری با سازمانهای خارجی: انجام همکاریهای علمی با سازمانهای بینالمللی، با مجازات ۶ ماه تا ۲ سال زندان همراه خواهد بود.
- دورههای آموزشی ناسازگار: شرکت در دورههای آموزشی که با فرهنگ جامعه «ناسازگار» تشخیص داده شوند، مجازات ۵ تا ۱۰ سال زندان را در پی دارد.
منتقدان معتقدند مبهم بودن تعریف «ناسازگاری با فرهنگ» میتواند منجر به تفسیرهای سلیقهای در حوزههایی نظیر روانشناسی و مدیریت شود و تبدیل همکاریهای علمی به جرم، موجب فرار مغزها و عقبماندگی تکنولوژیک گردد.
محدودیتهای هنری و رسانهای
در حوزه فرهنگ و رسانه، مصوبات جدید بر کنترل شدید محتوا و ارتباطات تمرکز دارد:
- محرومیت هنرمندان: هنرمندانی که مروج فرهنگ ضد اسلامی یا «چهره سیاه» تلقی شوند، با خطر محرومیت مادامالعمر از فعالیت مواجه هستند.
- ارتباط با رسانههای خارجی: برقراری ارتباط با رسانههای آمریکایی، با مجازات ۶ ماه تا ۲ سال زندان تعیین شده است.
در این بخش، بحثهایی پیرامون سلیقهای بودن تعریف «چهره سیاه» و دشواری کنترل ارتباطات در عصر فضای مجازی مطرح شده است.
مجازاتهای سنگین برای فعالیتهای سیاسی
نقصهای ساختاری در این مصوبات، در بخش سیاستگذاری مشهودتر است. طبق این طرح، ارائه پیشنهادهای سیاستی که برخلاف مصالح نظام تشخیص داده شوند، با مجازات سنگین ۳۰ سال زندان همراه است. منتقدان این بند را خطرناکترین بخش مصوبات میدانند، چرا که میتواند مانع از نقد سازنده و تکثر آرا در فرآیندهای مدیریتی و حاکمیتی شود.
