حجتالاسلام والمسلمین سید ابوالقاسم کاظمی، کارشناس مذهبی، در گفتگو با ایسنا ضمن تسلیت فرارسیدن اربعین حسینی، به بررسی فلسفه و جایگاه این سنت دینی پرداخت. وی تأکید کرد که ریشه این حرکت از سیره اهلبیت(ع) و توصیههای معصومین(ع) نشأت گرفته است.
ریشههای تاریخی زیارت اربعین
کاظمی با اشاره به روایات تاریخی، نخستین حضور در کربلا را به جابر بن عبدالله انصاری نسبت داد که در نخستین اربعین شهادت امام حسین(ع)، در این روز در کنار مزار ایشان حاضر شد. وی همچنین به نقلهای تاریخی دیگری اشاره کرد که بر اساس آنها، کاروان اسرای کربلا پس از انتقال به کوفه و شام، در روز اربعین بار دیگر برای زیارت مزار امام حسین(ع) و شهدای کربلا به این سرزمین بازگشتند.
جایگاه اربعین در روایات و نشانههای شیعه
این کارشناس مذهبی با اشاره به تأکید فراوان احادیث بر زیارت اربعین، به روایتی از امام حسن عسکری(ع) استناد کرد که در آن زیارت اربعین را یکی از نشانههای شیعه دانستهاند. وی افزود که هر ساله شیعیان و دوستداران اهلبیت(ع) در این روز برای زیارت حرم مطهر امام حسین(ع) به کربلا مشرف میشوند.
ابعاد سیاسی و اجتماعی راهپیمایی اربعین
به گفته کاظمی، اربعین امروزه فراتر از یک مناسک صرفاً دینی، به یک حرکت سیاسی و اجتماعی تبدیل شده است. او ویژگیهای این حرکت را به شرح زیر برشمرد:
- حضور بینالمللی: مشارکت شیعیان، اهل سنت، مسیحیان و حتی غیرمسلمانان از کشورهای مختلف جهان.
- فرهنگ مبارزه: پیوند با قیام سیدالشهدا(ع) و برخاسته از فرهنگ مبارزه با طاغوت، مقابله با ظلم و حقطلبی.
- تهدید برای دشمنان: ایجاد احساس خطر برای دشمنان اسلام به دلیل ماهیت حقخواهی این حرکت.
وی در پایان با اشاره به چالشهای پیش روی زائران، یادآور شد که در طول تاریخ، دشمنان بارها به زائران حمله کردهاند؛ از جمله در دوران رژیم بعث عراق که منجر به شهادت صدها نفر از زائران شد. وی همچنین تأکید کرد که در دوران کنونی نیز استکبار جهانی و رژیم صهیونیستی تلاش میکنند این آیین بزرگ را با چالش مواجه کنند.