مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران (ایسپا) در اواخر خردادماه سال جاری، پیمایشی را با هدف سنجش نگرش کاربران نسبت به شبکههای اجتماعی و فناوریهای ارتباطی انجام داده است. نتایج این تحقیق نشان میدهد که با وجود ادغام اینترنت در زندگی روزمره، نقش آن در تأمین درآمد مستقیم برای بخش بزرگی از جامعه هنوز محدود است.
جزئیات روششناسی و جامعه آماری پیمایش
این نظرسنجی با استفاده از روش مصاحبه حضوری و بر روی جامعه نمونهای انجام شده است که ویژگیهای زیر را دارند:
- جامعه هدف: ۴۰۶۰ کاربر اینترنت از میان ۴۵۴۵ نفر از افراد بالای ۱۵ سال.
- پوشش جغرافیایی: مناطق شهری و روستایی کشور.
- یافته کلیدی: ۱۰.۷ درصد از افراد بالای ۱۵ سال اساساً از اینترنت استفاده نمیکنند.
میزان وابستگی معیشتی کاربران به اینترنت
بررسی یافتهها حاکی از آن است که اقتصاد دیجیتال هنوز برای اکثریت کاربران، منبع اصلی تأمین معیشت محسوب نمیشود. آمار مربوط به وابستگی درآمدی کاربران به اینترنت و شبکههای اجتماعی به شرح زیر است:
- بدون وابستگی: ۴۳.۵ درصد کاربران اعلام کردند درآمد آنها اصلاً به اینترنت وابسته نیست.
- وابستگی کم: ۲۵.۸ درصد کاربران وابستگی خود را «کم» ارزیابی کردند.
- وابستگی متوسط: ۹.۳ درصد کاربران وابستگی خود را «تا حدودی» اعلام کردند.
- وابستگی زیاد: ۱۱.۴ درصد وابستگی «زیاد» و ۸.۹ درصد وابستگی «خیلی زیاد» را گزارش دادند.
در مجموع، نزدیک به ۷۰ درصد کاربران وابستگی اندکی یا هیچ وابستگی به فضای مجازی برای تأمین معیشت خود ندارند.
نگرش به اقتصاد دیجیتال
با وجود عدم وابستگی معیشتی اکثریت، نگاه کاربران به نقش اقتصاد دیجیتال در کشور عمدتاً مثبت ارزیابی شده است. بیشتر شرکتکنندگان معتقدند که کسبوکارهای اینترنتی به ایجاد فرصتهای شغلی و افزایش رفاه عمومی کمک کردهاند.