صنعت سیمان در سالهای اخیر با تناقضی آشکار در بازار سرمایه روبرو بوده است. این صنعت همزمان با چالشهایی نظیر رکود در بخش ساختوساز، ناترازی انرژی، افت صادرات در برخی مناطق و ریسکهای ژئوپلیتیک دستوپنجه نرم میکند، اما در عین حال در میان صنایع برتر از نظر بازدهی قرار گرفته است.
تغییر ساختار از قیمتگذاری دستوری به بورس کالا
مهمترین تغییر ساختاری در این صنعت، خروج از نظام قیمتگذاری دستوری و ورود به بورس کالا بوده است. این تغییر صرفاً جابهجایی محل معامله نبود، بلکه سازوکار سودآوری را نیز دگرگون کرد:
- انعطاف در قیمتگذاری: کارخانهها اکنون در چارچوب عرضه و تقاضا امکان انتقال بخشی از افزایش هزینههای تولید به قیمت فروش را دارند.
- تعدیل هزینهها: برخلاف گذشته، شوکهایی مانند افزایش هزینه انرژی یا رشد نرخ ارز، لزوماً به معنای کاهش سودآوری نیست و از طریق تعدیل قیمتها جبران میشود.
چالشهای تقاضای داخلی و عوامل اثرگذار بر آینده
علیرغم بهبود در سازوکار قیمتگذاری، تقاضای داخلی همچنان با چالشهای جدی روبروست. عوامل زیر بر مسیر آینده این صنعت تأثیرگذار هستند:
- رکود ساختوساز: تعداد پروانههای ساختمانی به پایینترین سطوح دو دهه اخیر رسیده است.
- بودجههای عمرانی: بودجه عمرانی دولت همچنان تابع درآمدهای نفتی و محدودیتهای مالی است.
- عوامل مثبت: بازسازی مناطق آسیبدیده، تداوم صادرات به بازارهای منطقه و ارزندگی بسیاری از شرکتهای سیمانی از متغیرهای مثبت محسوب میشوند.
ارزندگی صنعت و ملاحظات سرمایهگذاری
در حالی که نسبت قیمت به سود برخی شرکتهای سیمانی در محدودههای جذابی قرار گرفته است، اما سرمایهگذاران باید به دو نکته توجه کنند: پراکندگی ۴۳ نماد در این حوزه و نقدشوندگی پایین برخی از آنها، از جمله ملاحظات مهم در ورود به این صنعت است.