چشمانداز آموزش عالی تا سال ۲۰۵۰ یکی از موضوعات کلیدی در محافل علمی و سیاستگذاری است. گسترش هوش مصنوعی، تحول فناوریهای دیجیتال و تغییر در نیازهای بازار کار، سیاستگذاران را با این پرسش مواجه کرده است که دانشگاههای آینده چه ویژگیهایی خواهند داشت.
بررسی پیشبینیهای مربوط به تحول دیجیتال در آموزش
در سالهای گذشته، پیشبینیهای متعددی درباره آینده ساختار دانشگاهها مطرح شده بود که شامل موارد زیر میشد:
- کاهش شدید آموزش حضوری و جایگزینی کامل آن با آموزش دیجیتال.
- تغییر ساختار دانشگاههای بزرگ به مجموعههای کوچکتر و پراکنده.
- جایگزینی دورههای چهارساله دانشگاهی با مجموعهای از دورههای کوتاهمدت و انتخابی که به صورت مجازی گذرانده میشوند.
واقعیتهای موجود و پایداری نظام دانشگاهی
با وجود شیوع کرونا و آزمون گسترده آموزش مجازی، واقعیتهای میدانی با پیشبینیهای اولیه تفاوت داشت. طبق تحلیلهای ارائه شده:
هیچیک از پیشبینیهای مبنی بر حذف آموزش حضوری یا تجزیه دانشگاههای جامع به مجموعههای کوچک، به شکلی که تصور میشد، تحقق نیافته است. دانشگاهها همچنان جایگاه خود را به عنوان مهمترین نهاد تولید و گسترش دانش حفظ کردهاند و انتظار نمیرود در آینده نزدیک ساختار بنیادین آنها از بین برود.