طبق گزارش مرکز آمار ایران، مسیر نزولی بیکاری در سالهای گذشته متوقف شده و نرخ بیکاری در بهار ۱۴۰۵ به ۹.۱ درصد افزایش یافته است. همزمان، نرخ مشارکت اقتصادی نیز با کاهش ۰.۵ واحد درصدی، به ۴۰.۷ درصد رسیده است که نشاندهنده کنارهگیری بخشی از جمعیت در سن کار از جستوجوی شغل است.
تغییرات در ترکیب بازار کار و جمعیت غیرفعال
آمارهای رسمی نشاندهنده تغییرات قابل توجهی در وضعیت اشتغال و فعالیت اقتصادی کشور است:
- تعداد شاغلان: ۲۴ میلیون و ۶۷۲ هزار نفر (کاهش حدود ۴۵۰ هزار نفر نسبت به مدت مشابه سال قبل).
- جمعیت غیرفعال اقتصادی: بیش از ۳۹.۵ میلیون نفر (افزایش نزدیک به ۷۹۶ هزار نفر).
این جابهجایی نشان میدهد بخشی از جمعیت نه تنها شغلی پیدا نکردهاند، بلکه از بازار کار خارج شدهاند.
وضعیت بیکاری فارغالتحصیلان دانشگاهی
یکی از نکات برجسته گزارش مرکز آمار، وضعیت تحصیلکردهها در میان بیکاران است. با وجود کاهش ۴.۴ واحد درصدی نسبت به سال گذشته، سهم فارغالتحصیلان دانشگاهی از کل بیکاران همچنان بالا است:
- سهم دانشگاهیان از بیکاران: ۳۵.۶ درصد (به این معنا که از هر سه بیکار، بیش از یک نفر دارای مدرک آموزش عالی است).
- سهم دانشگاهیان از شاغلان: ۲۷.۲ درصد (افزایش ناچیز ۰.۱ واحد درصدی نسبت به سال قبل).
این آمار بیانگر محدودیت ظرفیت جذب نیروی متخصص در بازار کار و عدم تطابق میان خروجی آموزش عالی و نیازهای اشتغال تخصصی است.