وابستگی شدید اقتصاد ایران به بنادر جنوبی
بر اساس تحلیلهای کلان اقتصادی، بخش عمدهای از تجارت خارجی ایران به بنادر جنوبی وابسته است. طبق آمارهای موجود، سالانه ۴۰ میلیون تن کالا به کشور وارد میشود که ۷۰ درصد آن از طریق مسیرهای دریایی صورت میگیرد. با توجه به سهم بالای بنادر جنوبی در این حجم از واردات، هرگونه اختلال در فعالیت این بنادر میتواند زنجیره تامین کالا را با چالشهای جدی مواجه کند.
ضرورت جایگزینی مسیرهای تجاری
کارشناسان اقتصادی بر این باورند که جایگزینی تجارت دریایی با مسیرهای ریلی، هوایی یا جادهای به دلیل حجم بالای کالاها و هزینههای حملونقل، فرآیندی پیچیده است. هزینههای تجارت زمینی در مقایسه با حملونقل دریایی، بین دو تا سه برابر برآورد میشود که این موضوع فشار مضاعفی را بر اقتصاد وارد میکند.
- لزوم فعالسازی ۲۴ ساعته مرزهای زمینی با همسایگان.
- تلاش برای یافتن مسیرهای جایگزین جهت تامین نیازهای اساسی.
- بررسی تاثیر محدودیتهای بینالمللی بر بنادر تجاری.
مهیار رمضانخانی، تحلیلگر اقتصاد کلان، در این باره معتقد است که دولت باید در شرایط کنونی، راهکارهای عملیاتی برای حفظ جریان واردات کالا پیدا کند. با توجه به اینکه بخش بزرگی از تجارت جهانی نیز بر پایه حملونقل دریایی استوار است، مدیریت بنادر و استفاده از ظرفیتهای مرزهای خشکی به عنوان یک راهبرد کلیدی برای افزایش تابآوری اقتصادی مطرح شده است. این رویکرد میتواند بخشی از فشارهای ناشی از محدودیتهای بندری را کاهش داده و به تداوم تامین کالاهای مورد نیاز کشور کمک کند.