جزئیات طرح سلام و بانک زمان
سید جواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور در سومین نشست جمعبندی آییننامه اجرایی بانک زمان، از نهایی شدن این شیوهنامه خبر داد. طرح «سلام» به عنوان الگوی اصلی این بانک، با هدف تقویت مشارکتهای مردمی و بهرهگیری از سرمایههای اجتماعی در سطح محلات تدوین شده است.
الگوهای الهامبخش در طراحی طرح سلام
این طرح بر پایه بررسی تجربیات موفق داخلی و خارجی شکل گرفته است. به گفته رئیس سازمان بهزیستی، الگوهای ملی و بینالمللی زیر در تدوین این آییننامه مورد توجه قرار گرفتهاند:
- تجربیات ملی: بسیج مردمی دوران دفاع مقدس، برنامه توانبخشی مبتنی بر جامعه (CBR)، طرح ۲۰۲۰ محله و مشارکتهای مردمی در بحرانهای طبیعی.
- تجربیات بینالمللی: الگوی کومینکان ژاپن، طرح شهر سالم سازمان جهانی بهداشت و برنامه توسعه اجتماعمحور (CDD) بانک جهانی در کشورهایی نظیر هند و اندونزی.
حوزههای فعالیت داوطلبان و مشارکت استانی
بر اساس گزارشهای سازمان بهزیستی، استقبال از این طرح در حوزههای خدمات عمومی، فرهنگی، رسانهای و سلامت متمرکز بوده است. داوطلبان در این بخشها به ارائه خدمات پیشگیرانه و حمایتی میپردازند. طبق دادههای ثبتنامی، استانهای مازندران، گیلان، فارس، خوزستان، کرمان و ایلام بیشترین میزان مشارکت مردمی را در این طرح به ثبت رساندهاند.
اصول کلیدی موفقیت در برنامههای محلهمحور
بررسیهای کارشناسی نشان میدهد که موفقیت طرحهای مشارکتمحور در گرو رعایت مؤلفههای زیر است:
- اعتمادسازی در سطح محلی
- شبکهسازی میان نهادهای دولتی و مردمی
- مسئولیتپذیری اجتماعی
- مداخله زودهنگام در پیشگیری از آسیبها
این آییننامه با هدف ایجاد ساختاری نظاممند برای ثبت و تبادل خدمات داوطلبانه در بانک زمان، گامی در جهت پایداری برنامههای اجتماعی بهزیستی محسوب میشود.