فعالان صنعت دارو و تجهیزات پزشکی در حال حاضر با چالشهای متعددی از جمله تغییرات نرخ ارز، تبعات حذف ارز ترجیحی، مطالبات انباشته، تورم و افزایش هزینههای تولید دست و پنجه نرم میکنند. تأخیر چندین ماهه در تخصیص ارز نیز به این مشکلات افزوده است. این فعالان نسبت به تداوم این روند و آثار آن بر وضعیت تأمین دارو و بخش سلامت هشدار میدهند.
افزایش هزینههای تولید
بخشی از افزایش هزینههای تولید در صنعت دارو ناشی از تورم عمومی، افزایش حقوق و دستمزد و نیاز بیشتر به سرمایه در گردش است. بخش دیگر این افزایش به تغییرات نرخ ارز در سال گذشته بازمیگردد. در حال حاضر، ارز ترجیحی تنها برای تعداد محدودی از مواد اولیه مورد نیاز صنعت دارو تخصیص مییابد و بخش عمدهای از اقلام با ارز غیرترجیحی تأمین میشود که این امر منجر به افزایش دو تا پنج برابری قیمتها شده است.
پیش از این، قیمت مواد جانبی و اقلام بستهبندی صنعت دارو مشمول ارز تالار اول مرکز مبادله طلا و ارز با رقم ۷۰ هزار تومان بود. با حذف این تالار و جایگزینی آن با ارز ۱۴۰ هزار تومانی تالار دوم، هزینههای تولید افزایش یافته است. علاوه بر این، آسیب به صنعت پتروشیمی در جریان جنگ اخیر و محدودیتها و افزایش قیمت محصولات پلیمری، منجر به افزایش ۲۰۰ تا ۷۰۰ درصدی قیمت اقلام بستهبندی مورد نیاز این صنعت شده است.
انتقال ارز و نقش دولت
محمود نجفیعرب، رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی اتاق تهران، اعلام کرده است که در کل زنجیره تولید دارو و تجهیزات پزشکی، حدود ۱.۵ میلیارد دلار ارز از تالار اول به تالار دوم منتقل شده و قیمت ارز از ۷۰ هزار تومان به ۱۴۰ هزار تومان رسیده است. وی همچنین اشاره کرد که قیمت ارز در تالار دوم ثابت نیست و بحث کمبود ارز نیز مطرح است. از آنجایی که دولت خریدار بخش عمدهای از زنجیره دارو و تجهیزات پزشکی است، سازمانهای بیمهگر باید هزینهها را به گونهای پوشش دهند که پرداختهای مردم تغییر معناداری نکند.
طولانی شدن چرخه تأمین و وصول مطالبات
طولانی شدن چرخه تأمین دارو یکی دیگر از چالشهای پیش روی تولیدکنندگان دارو است. به گفته فعالان این صنعت، فرایند تخصیص ارز بین سه تا پنج ماه به طول میانجامد و وصول مطالبات از بیمهها نیز با تأخیر شش ماهه مواجه است.