سرگیجه؛ علامت یا بیماری؟
جعفر مطهرینسب، جراح مغز و اعصاب، با تأکید بر اینکه سرگیجه یک بیماری مستقل نیست، آن را نشانهای از وجود اختلال در بدن میداند. از نظر پزشکی، سرگیجه واقعی به احساس چرخش فرد یا محیط اطراف اطلاق میشود، اما بسیاری از افراد احساس سبکی سر، سیاهی رفتن چشم یا عدم تعادل را نیز با این عنوان توصیف میکنند که از نظر علمی ماهیت متفاوتی دارند.
انواع و علل بروز سرگیجه
این عارضه به دو گروه کلی دستهبندی میشود:
- سرگیجه محیطی: شایعترین نوع است که منشأ آن در گوش داخلی و عصب تعادل قرار دارد.
- سرگیجه مرکزی: ناشی از بیماریهای مغز و اعصاب مانند سکته مغزی، میگرن، اماس یا تومورهای مغزی است که بررسی تخصصی را میطلبد.
از مهمترین عوامل بروز این وضعیت میتوان به سرگیجه وضعیتی حملهای خوشخیم، التهاب عصب تعادل، بیماری منییر، میگرن دهلیزی، افت فشار خون، کمآبی بدن و عوارض دارویی اشاره کرد.
علائم همراه و گروههای پرخطر
بیماران ممکن است علائمی نظیر ناپایداری هنگام راه رفتن، تهوع، استفراغ، تعریق، وزوز گوش و کاهش شنوایی را تجربه کنند. سالمندان و افراد مبتلا به بیماریهای زمینهای نظیر دیابت، فشار خون بالا، چربی خون و بیماریهای قلبی، بیش از سایرین در معرض ابتلا به سرگیجه قرار دارند.
چه زمانی باید به اورژانس مراجعه کرد؟
شناخت علائم هشدار برای پیشگیری از عوارض جدی حیاتی است. در صورتی که سرگیجه با نشانههای زیر همراه باشد، باید احتمال سکته مغزی یا بیماریهای خطرناک سیستم عصبی را در نظر گرفت و بیمار را بلافاصله به اورژانس منتقل کرد:
- اختلال در گفتار
- ضعف یا بیحسی در یک سمت بدن
- دوبینی
- اختلال شدید در تعادل و راه رفتن
- کاهش سطح هوشیاری
- سردرد ناگهانی و بسیار شدید